سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
تا چشم‌تان گرم می‌شود و می خواهید بخوابید، یک اجبار و اضطرار فوری و مقاومت‌ناپذیر برای از جا بلند شدن، پا کوبیدن و راه رفتن...
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

پای شما هم بی قرار است؟

سندرم پای بی‌قرار (RESTLESS LEG SYNDROME)

سندرم پای بی قرار

تا چشم‌تان گرم می‌شود و می خواهید بخوابید، یک اجبار و اضطرار فوری و مقاومت‌ناپذیر برای از جا بلند شدن، پا کوبیدن و راه رفتن احساس می‌کنید. وقتی خواب شب تان به دوره‌های کوتاه و متعدد قطعه‌قطعه می‌شود، در طول روز چشمانی سرخ و اعصابی تحریک‌پذیر و ذهنی خسته و غیرمتمرکز دارید و به خوبی می‌دانید که در شب پیش رو هم محکوم به عذاب شب گذشته هستید، توصیف مناسب برای چنین حال و روزی «بی‌قراری» است، نه آرامش. این بی‌قراری، تقصیر پای شماست که مبتلا به «نشانگان پای بی‌قرار» شده است و نام این سندرم خود گویای ماهیت آن است. پا هم که بی‌قرار شد، آرامش از شما دور می شود.

نشانگان یا سندرم پای بی قرار (RLS) ، یک بیماری مربوط به حس و حرکت می‌باشد. مبتلایان وقتی دراز می‌کشند، احساس نامطبوعی در پایشان دارند و اضطرار شدیدی برای حرکت دادن پایشان حس می‌کنند. گاهی حرکت دادن پا، حالشان را بهتر می‌کند، اما تکرار این مساله در طول شب، خواب و استراحت کافی را غیرممکن می‌سازد و مشکلاتی در روز بعدی ایجاد می‌کند.

چه چیزی باعث RLS می‌شود؟

معمولا علت روشنی برای این نشانگان یافت نمی‌شود. این بیماری اغلب به طور خانوادگی دیده می‌شود. گاهی بیماران کمبود آهن دارند که با تجویز آهن علایم برطرف می‌شوند و گاهی بی‌قراری پا در زنان باردار دیده می‌شود که پس از زایمان، علایم بهبود می‌یابند. مشکلات دیگری که گاهی با RLS مرتبط‌اند عبارت‌اند از: نارسایی کلیوی ، آرتریت روماتویید ، دیابت، آسیب عصبی (نوروپاتی)، کم خونی و پارکینسون.

اما اکثر افرادی که در پی درمان برمی‌آیند، هیچ یک از این مشکلات را ندارند.

بی قراری در خواب

RLS چه علایمی دارد؟

RLS باعث می‌شود که پایتان را حرکت دهید. این حالت‌ها اغلب به شکل احساس قلقلک، سوزن سوزن شدن، تیر کشیدن، کشیدن پا یا حالت خزیدن توصیف می‌شوند.

حرکت دادن پا، حداقل برای مدتی کوتاه، باعث بهبودی این احساس می‌شود. این مشکل معمولا هنگام شب و هنگامی که سعی در شل کردن پا برای خواب دارید، پیش می‌آید.

پس از به خواب رفتن بیمار، پاها ممکن است شروع به پریدن یا حرکت کردن کنند. این حرکات، حرکات پریودیک اندام نامیده می‌شوند و می‌توانند شما را از خواب بیدار کرده و باعث بروز خستگی در طول روز شوند. هرچند این حرکات یک وضعیت مجزا و مستقل در نظر گرفته می‌شوند، اما اغلب برای افراد مبتلا به RLS اتفاق می‌افتند.

RLS چگونه تشخیص داده می‌شود؟

یکی از مشکل‌ترین قسمت‌های مربوط به RLS، تشخیص آن است. پزشکان اغلب در مورد خواب یا علایم RLS سوال نمی‌پرسند. پس اگر خوب نمی‌خوابید یا احساس می‌کنید پای بی‌قراری دارید، به پزشکتان اطلاع دهید. ممکن است برای رد برخی از علل ایجادکننده علایم‌تان، آزمایش خون یا تست‌های مربوط به اعصاب توسط پزشک درخواست شود. ممکن است تستی به نام پلی‌سومنوگرافی درخواست شود که تناوب حرکات پاها را در طول خواب ثبت نماید.

RLS چگونه درمان می‌شود؟

اگر علایم خفیف باشند، ایجاد تغییراتی در عادات و شیوه زندگی می‌تواند کمک‌کننده باشد؛ از جمله عدم استفاده از سیگار، الکل و کافئین، خنک و ساکت نگه داشتن اتاق خواب، ورزش منظم، ماساژ دست و پا یا استفاده از کمپرس سرد یا گرم و ... .

اگر علایم شدیدتر باشند، می‌توان برای کنترل حرکات پا و کمک به خواب، از دارو کمک گرفت.

همچنین داروهایی هستند که می‌توانند علایم را بدتر کنند و باید از آنها اجتناب کرد، از جمله داروهای ضدافسردگی‌ها، آنتی‌هیستامین‌ها ، داروهای مصرفی در سرماخوردگی و سینوزیت‌، داروهای آنتی‌سایکوتیک و انواع خاصی از داروهای ضدتهوع (مثل متوکلوپرامید یا پروکلوپرازین). پس حتما داروهای مصرفی خود را برای پزشک‌تان شرح دهید.

درمان آغازین:

 تغییر روال عادی زندگی می‌تواند در کنترل علایم کمک‌کننده باشد. حرکات کششی، پیاده‌روی و ورزش منظم، دوش آب‌گرم یا سرد، ماساژ، پرهیز از سیگار و کافئین می‌تواند علایم را کنترل کند.

اگر علایم به علت یک بیماری مثل دیابت یا کم خونی فقر آهن ایجاد شده باشند‌، آن مشکلات را ابتدا باید بررسی و برطرف نمود، مثلا تجویز قرص آهن برای مبتلایان به آنمی فقر‌آهن دارای RLS ، کمک‌کننده است.

RLS ناشی از بارداری، خیلی زود پس از زایمان برطرف می‌شود و ممکن است پزشک درمان محافظه‌کارانه را توصیه نماید. اگر پس از زایمان، RLS برطرف نشد، باید علایم و سوابق مجددا بررسی شوند.

کودک بی قرار

کودکانی که مبتلا به RLS هستند از همان ابتدا با دارو درمان نمی‌شوند. در عوض، ورزش ملایم و منظم و برنامه‌ریزی منظم برای خواب توصیه می‌شود. اگر این درمان موثر نبود، ممکن است داروهایی مثل لوودوپا یا آگونیست‌های دوپامین تجویز شوند. این داروها حرکات غیرارادی پاها را در طی شب کاهش می‌دهند. کلونیدین که یک داروی ضدفشارخون است، نیز برای درمان RLS در کودکان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

درمان نگه‌دارنده:

همان‌طور که در درمان آغازین هم ذکر شد، تغییر روش زندگی و درمان مشکلات همراه (مثل دیابت، کم خونی و ...) برای کنترل و درمان RLS به کار گرفته می‌شود و در صورت عدم تاثیر، از داروها کمک گرفته می‌شود.

از داروهای دوپامینی که در ایران شایع است می‌توان از لوودوپا (Sinemet) نام برد. همچنین داروهای ضدتشنج مثل گاباپنتین و یا مخدرهایی مثل اکس‌کدون و ترامادول هم تجویز می‌شوند.

درمان در زمان بدتر شدن علایم

اگر علی‌رغم درمان دارویی و ورزش منظم، رژیم غذایی مناسب و ترک سیگار و کافئین، علایم بیماری ادامه یابند، شاید نیاز به بررسی مجدد باشد.

شرایط دیگری هم می‌توانند احساس‌ها و حالت‌هایی که در RLS یافت می‌‌شوند را ایجاد نمایند، از جمله کمبود بعضی از ویتامین‌ها و مواد معدنی.

ترجمه: دکتر سیدمحمدمهدی بیکایی

منبع: Mayo Clinic

*مطالب مرتبط:

علت به خواب رفتن مکرر دست و پا

سوزش پاها

گرفتگی عضلات پا در خواب شب

پاهایی سالم و شاداب

پای شما، قلب دوم شما

نقش پا در سلامت بدن

بخش تغذیه و سلامت تبیان

 

مشاوره
مشاوره
اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین