سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
24 میلیون نفر، 10 میلیون نفر، شش میلیون نفر یا سه میلیون نفر؟ یارانه چه تعداد ایرانی در سال جاری حذف خواهد شد؟ این سوالی است كه افكار عمومی با وسواس و دقت پاسخ های متفاوت به آن را پیگیری می كند.
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

حذف یارانه 10 میلیون نفر روی میز دولت

24 میلیون نفر، 10 میلیون نفر، شش میلیون نفر یا سه میلیون نفر؟ یارانه چه تعداد ایرانی در سال جاری حذف خواهد شد؟   این سوالی است كه افكار عمومی با وسواس و دقت پاسخ های متفاوت به آن را پیگیری می كند.

بخش اقتصاد تبیان

یارانه

در حالی كه طبق مصوبه مجلس شورای اسلامی قرار است یارانه 24 میلیون نفر در سال جاری حذف شود اما بررسی ها نشان می دهد در پایان سومین ماه سال، برنامه ریزی ها بر حذف یارانه تعدادی به مراتب كمتر از این رقم استوار است. عملیات حذف یارانه ها از ابتدای فعالیت دولت یازدهم كلید خورد. هرچند دولت در ابتدای فعالیت خود تلاش كرد با راه اندازی كمپین و همراه كردن مردم یارانه برخورداران را حذف كند اما در عمل به دلیل عدم توفیق در پیشبرد این سیاست مجبور شد دست به شناسایی افراد زده و یارانه كسانی كه برخورداری شان محرز می شود را حذف كند. 

عدم همراهی بخش هایی از جامعه با این تصمیم دولت و مانور منتقدان بر این مساله سبب شد سیاست دولت در همان ابتدای اجرای فاز دوم هدفمندی یارانه ها با شكست مواجه شود. بر اساس این گزارش حذف یارانه برخورداران از ابتدای سال گذشته در دستور كار قرار گرفت و برآوردها نشان می دهد در این دوره زمانی یارانه بیش از سه میلیون و 200 هزار نفر حذف شد.

مقامات دولتی معتقدند در بهترین شرایط یارانه همین تعداد از برخورداران در سال جاری قابل حذف باشد اما مجلس شورای اسلامی كه خود زمانی بر چرایی حذف یارانه ها مانور می داد، در قالب لایحه بودجه سال جاری دولت را مكلف كرد نسبت به حذف یارانه 24 میلیون نفر در سال جاری اقدام كند.

وزیر كار، تعاون و رفاه اجتماعی درباره تصمیمات تازه اتخاذ شده در خصوص حذف یارانه ها گفته است: قرار است كمیسیونی مشترك میان مجلس و دولت شكل بگیرد تا عملیات حذف یارانه برخورداران را سامان دهد. 

 براساس گزارش های رسیده از سوی وزارت كار، تعاون و رفاه اجتماعی مقرر است از ابتدای تیرماه سال جاری مجددا عملیات حذف یارانه برخورداران كلید بخورد. پیش از این برخی مقامات مسوول تاكید كرده بودند در سال جاری نیز در بهترین شكل احتمال حذف یارانه سه میلیون نفر فراهم است اما تمهیدات اندیشیده شده بر این نكته استوار است كه حذف یارانه 10 میلیون نفر اجرایی است. شیوه ها تغییر كرد  اگر تا پیش از این پس از حذف یارانه برخورداران فرد یارانه بگیر از قطع یارانه مطلع می شد، امسال وزارت متولی این اقدام تدابیری جدید اندیشیده است.

بر این اساس ابتدا از سوی سازمان هدفمندی یارانه ها با سرپرست خانوار تماس گرفته شده و دلایل قطع یارانه به اطلاع وی می رسد و سپس توضیحات وی ضبط و ثبت شده تا مجددا مورد بازبینی قرار بگیرد.

 این اقدام برای كاهش ضریب خطای حذف یارانه بگیران است چرا كه بررسی ها نشان می دهد در صورت بالا بودن ضریب خطا این احتمال وجود دارد كه تبعات اجتماعی منفی این طرح از مزایای اقتصادی آن بیشتر باشد. یارانه های نقدی از سال 1389 تاكنون هر ماه 45 هزار و 500 تومان به ازای هر نفر بوده است.

هر چند از ابتدای اجرای این طرح مقرر بود كه یارانه های نقدی در دوره ای پنج ساله پرداخت شود اما برآوردها نشان می دهد نه تنها اهداف پیش بینی شده در این حوزه محقق نشد بلكه یارانه های نقدی به عارضه ای جدی برای اقتصاد ایران بدل شده است. دولت دهم با هدف هدفمند كردن یارانه ها نسبت به اجرای این طرح اقدام كرد اما در عمل یارانه های نقدی بی هدف، برابر و یكسان میان مردم توزیع می شود و همین امر سبب شده است هیچ كدام از دستاوردهای اولیه نیز در قالب این طرح محقق نشد و برآوردها نشانگر آن است كه اقتصاد نه تنها رقابتی شد بلكه با ركودی سخت و سنگین روبه رو شده است.

برخی پیش بینی ها بر این نكته استوار است كه در بهترین شرایط امسال یارانه 10 میلیون نفر حذف شود. پیش بینی ها دلالت بر آن دارد كه حذف یارانه ها با همین روش تا زمانی كه تنها نیازمندان واقعی در فهرست یارانه بگیران باقی بمانند، تداوم یابد.

آنچه مشخص است اینكه نیازمندان واقعی كه استحقاق دریافت یارانه را دارند از سوی دولت، نهادهای ذی ربط و نهادهای ناظر كسانی اعلام شده اند كه تحت پوشش نهادها و بنیادهای حمایتی مانند كمیته امداد، بهزیستی و... قرار دارند. زنان سرپرست خانوار نیز در این گروه قرار می گیرند. 

 از سوی دیگر پیشنهاداتی درباره اعمال شیوه یا هدفمند برای اعطای یارانه ها نیز ارایه شده كه هنوز مراحل اولیه بررسی را طی می كند. از آن جمله می توان به اعطای یارانه هدفمند درمان، آموزش و پرورش به كسانی كه فرزند در حال تحصیل دارند و همچنین خوراك به كسانی كه زیر خط فقر غذایی قرار دارند، اشاره كرد. 

 یارانه ها در حالی به معضلی مهم برای اقتصاد بدل شده اند كه پیش از هدفمندی نیز برآوردها نشان می داد میزان یارانه غیرمستقیم اعطایی، اقتصاد را از سرمایه گذاری در بخش های نوین و همچنین رقابتی شدن در عرصه بین الملل بازداشته است.

سناریوهای مطرح برای حذف یارانه ها  حذف یارانه 24 میلیون نفر طبق مصوبه مجلس حذف یارانه 10 میلیون نفر طبق برنامه جدید وزارت رفاه  تعیین تعداد حذفی ها در كارگروه مشترك دولت و مجلس  شیوه های تازه برای اعطای یارانه غیرمستقیم  اعطای یارانه تحصیل به كسانی كه فرزند در حال تحصیل دارند  اعطای یارانه درمان به كسانی كه با بیماری روبه رو هستند  افزایش سقف یارانه كسانی كه تحت پوشش نهادهای حمایتی هستند .


منبع: اعتماد