سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
سختی ،رنج ها و مرارت ها با انسان زاییده شده و جزو لاینفک زندگی اوست از ابتدا با آدمی بوده و تا انتها رهایش نخواهد ساخت و رمز رهایی یکی بیش نیست و آن توحید است
عکس نویسنده
عکس نویسنده
نویسنده : مریم پناهنده
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

قصه رنج انسان از کجا شروع شد؟

حضرت آدم

قصه رنج ها و گرفتاری های آدم نیز از یکی بود یکی نبود آغاز می شود، زمانی که حضرت آدمی بود و ما نبودیم قصه رنج ها و گرفتاری هایمان آغاز شد و هنوز هم کلاغ قصه ما به خانه اش نرسیده تا این رنج  ها پایان پذیرد.


 

حضرت آدم علیه السلام اولین مبتلاء

داستان هبوط حضرت آدم علیه السلام  به زمین را می توان شروع رنج های بی پایان آدمی از آغاز تا انجام دانست. رنج دوری از قرب الهی و هم صحبتی با محبوب، تحمل غم هجران و فراق یگانه محبوب عالم، رنج هایی که آدم علیه السلام را به اوج رساند و زمینه پرورش روح فرزندان و اولاد او را فراهم ساخت و قصه هبوط آدم چیزی نبود جز رسیدن به انسانیت. چراکه آدم یک بودن است و انسان، شدن.

هبوط سرآغاز ابتلائات انسان

روایت شده كه آدم علیه السّلام قبل از ظهر داخل بهشت شد و قبل از غروب آفتاب خارج شد. بهشتى كه آدم علیه السّلام را از آن خارج كردند آفتاب و ماهتاب در آن طلوع می كردند، اگر بهشت جاودان بود هرگز از آن خارج نمی شد. موقعى كه از (طعم) شجره بهشت چشید بهترین لباس و نفیس ترین جواهرات كه زینت آن حضرت بود از او گرفته شد، آنگاه (عورت خود را) با برگ درخت موز مستور نمود، خداى عزّ و جلّ ملائكه را به اخراج آن حضرت مأمور كرد، همین‏كه ملائكه دست آن حضرت را گرفتند كه او را خارج كنند گفت: اللهم بحق محمد و على و الحسن و الحسین‏ خطاب رسید: باید در زمین نزول كنى تا توبه تو را قبول كنم‏. آن حضرت به زمین هبوط كرد و مقدارى از حمرات (یا حمزات) با آن حضرت به زمین آمد  وقتى كه در زمین اقامت كرد و نظرى به زمین انداخت ابلیس را دید كه در آمدن به زمین بر او سبقت گرفته است.

روایت شده كه آدم علیه السّلام از درختى بالا نمی رفت مگر اینكه ابلیس هم از درختى نظیر آن بالا می رفت. پس آدم علیه السّلام دست به دعاء بلند كرد و گفت: بار خدایا تو میدانى كه من طاقت (مقاومت با) ابلیس را ندارم و در جوار تو هستم و تو ابلیس را بزمین فرستادى كه من طاقت (دفاع) او را داشته باشم. (ترجمه إثبات الوصیة / متن 13) و همراهی و قرین شدن شیطان باانسان بر روی زمین یعنی مواجه شدن انسان با کشاکشها و تضادها و وسوسه ها  و انتخاب از میان آنان و این یعنی پرورش، پرورشی که توأمان با سختی ها و مشکلات است.

سختی، رنج ها و مرارت ها با انسان زاییده شده و جزو لاینفک زندگی اوست از ابتدا با آدمی بوده و تا انتها رهایش نخواهد ساخت و رمز رهایی یکی بیش نیست و آن توحید است

 ایستادگی در مقابل شیطان لعین و دفاع از وجود متعالی خویش در برابر اوست که مقدمه پرورش و تکامل روح انسان می گردد. سوالی در اینجا مطرح می گردد چرا آدم به زمین هبوط کرد و در بهشت برای همیشه نماند؟

 

راز هبوط در چیست؟

حدیث كرد ما را ... از عبد اللَّه بن فضل هاشمى كه گفت عرض كردم بحضرت صادق علیه السّلام به چه علت و سبب خداوند ارواح بندگان را در بدنهاى آنها قرار داد بعد از آنى كه ارواح در ملكوت اعلا در بلندترین محلها (و مقامها) بودند، فرمود: خداى تعالى می دانست كه اگر ارواح را در آن مقام و محلى كه داشتند به حال خودشان وامی گذارد (و به بدنها نمى‏آورد و این احتیاجات و فقر كه بواسطه بدن مى‏بینند مشاهده نمی كردند و همیشه در آن عالمى كه داشتند در حال شرافت و علو مرتبه خود می بودند از خالق و معبود خود غافل می شدند و ) شوق پیدا می كردند و مایل می گردیدند به ادعاى خدائى نمودن بدین علت و سبب ایشان را جاى داد بقدرت كامله و حكمت بالغه خود در بدنهائى كه مقدر نموده بود در ابتداى تقدیر بجهت لطف و رحمتى كه نسبت به آنها داشت، و محتاج گردانید بعضى از آنها را ببعضى دیگر، و بعضى را (در دنیا) بر بعضى برترى داد، و درجات بعضى را (نسبت بعبادت و بندگى ایشان در آخرت) بر بعضى بالاترى داد، و كفایت امور بعضى را بدست بعضى دیگر سپرد. اى پسر فضل خداوند كارى را نمی كند مگر آنكه بصلاح بندگانست و خداوند ظلم نمی كند بكسى و لیكن مردم بخودشان ظلم می كنند (كه كوتاهى می نمایند در اطاعت پروردگارشان و مرتكب گناه و كردار ناپسند می شوند). (علل الشرائع / ترجمه مسترحمى / 51 )   

 

شجره ملعونه راز بدبختی!!!

خداوند خطاب به حضرت آدم علیه السلام فرمود  (وَ لا تَقْرَبا هذِهِ الشَّجَرَةَ) با این وجود آدم و همسرش از آن درخت بخوردند، و عورتشان برایشان نمودار شد، پس بر آن شدند، كه از برگ‏هاى بهشت عورت خود بپوشانند، و آدم ارشاد و راهنمایى پروردگارش را نافرمانى كرد، و گرفتار شد. و این در حالی است که خداوند در سوره طه می فرمایند با آدم عهد و پیمانی را بسته بودیم و او آن را فراموش کرد و  بازگشت این دو امر، یعنى فراموش كردن میثاق، و شقاوت در زندگى دنیا، به یك امر است، و شقاوت دنیوى از فروغ فراموشى میثاق است .

همراهی و قرین شدن شیطان باانسان بر روی زمین یعنی مواجه شدن انسان با کشاکشها و تضادها و وسوسه ها و انتخاب از میان آنان و این یعنی پرورش، پرورشی که توأمان با سختی ها و مشکلات است

از همین جا می توان حدس زد كه شجره نامبرده درختى بوده كه نزدیكى بدان مستلزم تعب و بدبختى در زندگى دنیا بوده، و آن شقاء این است كه انسان در دنیا پروردگار خود را فراموش كند، و از مقام او غفلت بورزد، و گویا آدم نمى‏خواست میانه آن درخت، و میثاقى كه از او گرفته بودند، جمع كند، هم آن را داشته باشد، و هم این را، ولى نتوانست، و نتیجه‏اش فراموشى آن میثاق و وقوع در تعب زندگى دنیا شد، و در آخر، این خسارت را با توبه خود جبران نمود. (ترجمه المیزان، ج‏1، ص: 201/195)  

حیاة دنیا حقیقتش آمیخته با حقیقت زمین است، یعنى داراى گرفتارى، و مستلزم سختى، و بدبختى است، و لازمه این نیز این است كه انسان در آن تكون یابد، و دو باره با مردن جزو زمین شود، و آن گاه براى بار دیگر از زمین مبعوث گردد.

حقیقت زندگی انسان نیز با زمین و به عبارتی با سختی و مشکلات گره خورده است از این روست که حضرت آدم را آدم نامیده اند. از حضرت ابى عبد اللَّه علیه السّلام نقل كرده اند كه آن حضرت فرمودند: به خاطر این آدم را آدم نامیدند كه از ادیم آفریده شده است. مصنّف این كتاب علیه الرحمه مى‏گوید: نام زمین چهارم ادیم بوده و جناب آدم علیه السّلام از آن آفریده شده و به همین جهت گفته شده كه آدم علیه السّلام از ادیم الارض خلق گردیده‏ (علل الشرائع / ترجمه ذهنى تهرانى /   ج‏1  /  71)

سختی ،رنج ها و مرارت ها  با انسان زاییده شده و جزو لاینفک زندگی اوست از ابتدا با آدمی بوده و تا انتها رهایش نخواهد ساخت و رمز رهایی یکی بیش نیست و آن توحید است که به امید خداوند متعال در مقالات بعد بدان اشاره خواهیم کرد.

مریم پناهنده            

بخش اعتقادات شیعه تبیان


منابع:

1)     علل الشرائع / ترجمه ذهنى تهرانى /  ج‏1  

2)     ترجمه المیزان، ج‏1،

3)     علل الشرائع / ترجمه مسترحمى

4)     ترجمه إثبات الوصیة/ مسعودى، على بن حسین- نجفى، محمد جواد

 

مطالب مرتبط:

سکونت «آدم» و «حوا» پس از هبوط، در کجای زمین بود؟

مسکن حضرت آدم و حوا پس از هبوط ! 

گناه بشر چه بود که پا سوز آدم (ع) شد؟

مشاوره
مشاوره
اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین