سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
پکن در پی آن می باشد تا در جنگ های آینده بدون شلیک گلوله ای پیروز میدان باشد. این کار را از طریق جنگ روانی و تحت تاثیر قرار دادن افکار رهبران و متحدین و حتی مخالفین انجام می دهد.
عکس نویسنده
عکس نویسنده
نویسنده : آزاده مرنی
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

دکترین های جدید چینی و آمریکایی!


پکن در پی آن می باشد تا در جنگ های آینده بدون شلیک گلوله ای پیروز میدان باشد. این کار را از طریق جنگ روانی و تحت تاثیر قرار دادن افکار رهبران و متحدین و حتی مخالفین انجام می دهد.

اخیرا ارتش آمریکا برای نخستین بار به طور رسمی دکترین فعالیت‌ های فضای سایبری را شامل عملیات‌ های آفندی، دفاعی و شبکه ‌ای تدوین کرده است. این دستورالعمل جدید نظامی، شامل فرامین راهبردی درباره فعالیت‌ های الکترومغناطیسی سایبری برای فرماندهان و نیروهای نظامی آمریکا است. علت تدوین این دکترین، توسعه روزافزون فناوری ‌های سایبری و کاربرد آنها در جنگ ‌های سایبری کشورها علیه یکدیگر عنوان شده است.

جنگ سایبری امریکا و چین

انتشار دکترین جنگ‌ های سایبری آمریکا در حالی است که تا چند سال پیش، اظهار نظر مقامات این کشور درباره عملیات‌ های آفندی سایبری، جزو اطلاعات طبقه ‌بندی محسوب می ‌شد اما با ابلاغ این سیاست‌ ها، حضور ارتش آمریکا در جنگ‌ های سایبری به یک وظیفه ی طبیعی آن تبدیل شده است. البته در حال حاضر ایران و چین دو هدف اصلی آمریکا در این جریان می باشد.

در این راستا اندیشکده هریتیج در گزارشی به بررسی و برآورد وضعیت جنگ روانی دولت چین پرداخته است. در این گزارش آمده:  پکن در پی آن می باشد تا در جنگ های آینده بدون شلیک گلوله ای پیروز میدان باشد. این کار را از طریق جنگ روانی و تحت تاثیر قرار دادن افکار رهبران و متحدین و حتی مخالفین انجام می دهد. عملیات های جنگ روانی چین همواره اجرا می شود هرچند که خطر فعالی آن را تهدید نمی کند و البته واضح است که ایالات متحده با چنین عملیات های روانی مبارزه و از تجهیزات سیاسی خود استفاده می کند.

باید توجه داشت ارتش آزادی بخش چین در حال حاضر تنها در جنبه عملیات های جنگ روانی کار نمی کند، بلکه در حوزه نبردهای سیاسی، نبردهای ایده ها، جنگ های قانونی نیز عملیات دارد. هدف این عملیات ها استراتژیک و در راستای سیاست و ارتش است. هدف اصلی این نیرو نیز اذهان مخاطبین مختلف و گروه های گوناگون است. در این جنبه از عملیات روانی علاوه بر دشمنان، دوستان هم هدف هستند و هم به صورت داخلی اقدام می شود و هم خارجی.  هدف اصلی عملیات روانی تاثیر، تحمیل و یا تغییر تفکرات دشمن، احساسات و عادات آن است. در عین حال ذهنیات دوستان و متحدین نیز تقویت خواهد شد.

جنگ روانی و جنگ اطلاعاتی

جنگ روانی (Psychological Warfare) ارتباط نزدیکی با مفهوم گسترده جنگ اطلاعاتی دارد. در عصر حاضر، جنگ اطلاعات به معنای تلاش برای تسلط بر یک گروه از طریق ارسال جریان اطلاعاتی و به منظور دست یابی به اهداف استراتژیک است. امروزه این نبرد یکی از مهم ترین و گسترده ترین جنگ ها شده است.برای این کار باید اطلاعات دقیق را جمع آوری، مدیریت و استخراج کرد و این کار باید سریع تر از اقدام دشمن انجام شود.

از آنجایی عملیات روانی می تواند اثرات بلند مدتی داشته باشد در دید چینی ها دشمن می تواند حملات روانی را افزایش دهد.افشا و همچنین دفاع در مقابل این حملات تاثیر زیادی در خنثی سازی آن دارد. به همین دلیل علاوه بر تبلیغات و فعالیت های مقابله ای، افشای مکانیزم ها و تکنیک های دشمن نیز عامل مهمی محسوب می شود

چیرگی اطلاعات بر دو عامل اصلی استوار است؛ فن آوری اطلاعات جدید که به بحث جمع آوری و انتقال داده مربوط می شود و دوم توانایی کاهش کیفیت اطلاعات که این کار از طریق کاهش انتقال اطلاعات و یا معرفی اطلاعات غلط و غیر دقیق صورت می گیرد. دراین راه هم تصمیم گیران بزرگ و هم افراد معمولی اهمیت دارند. تلاش برای چیرگی اطلاعات امن نه فقط ساختار فیزیکی را در بر می گیرد، بلکه عوامل انسانی برای تعامل اطلاعاتی را نیز شامل می شود.

بنا بر نظر متخصصین چینی جنگ اطلاعاتی همواره در جریان است، چه در زمان صلح چه در هنگام جنگ و این به دلیل طبیعت و ماهیت پیچیده سیاست و اقتصاد بین الملل است.اطلاعات مرز مشترک جنگ و صلح، نظامیان و غیرنظامیان، استراتژی، عملیات و تاکتیک است. به همین دلیل عملیات روانی بخش مهم و اساسی نبردهای آینده محسوب می شود و بر تمام جنبه های تصمیم سازی تاثیر خواهد گذاشت.

در زمان صلح با به کارگیری روش های مختلف ارتباطات استراتژیک همچون تلاش های دیپلماتیک می توان تصویر ملی کشور را تغییر داده و همدردی های خارجی و حمایت از سیاست ها را افزایش دهد.  در زمان جنگ نیز عملیات روانی بر روی اهداف نظامی مشخص تمرکز خواهند داشت. هدف اصلی این قبیل فعالیت ها ایجاد شک، نگرانی، ترس، پشیمانی و خستگی در دشمن خصوصا در میان رهبران ارشد نظامی و غیر نظامی است.این امر احتمال اتخاذ تصمیمات اشتباه را در میان آنان گسترش می دهد. ایجاد حس نا امیدی در میان دشمن فعالیت دیگر عملیات روانی است. از سویدیگر این قبیل اقدامات می تواند مذاکرات صلح را تسهیل بخشد.

جنگ سایبری امریکا و چین

وظایف عملیات روانی چین

عملیات روانی برای ارتش به منزله مسئولیت دپارتمان سیاست عمومی و همکاری با آن است. این نهاد وظیفه هماهنگی اداری، پرسنل و مقابله با حملات روانی را بر عهده دارد.بنا بر منابع موجود، پنج حوزه وظیفه اصلی در ارتباط با عملیات روانی چین وجود دارد:

1- خود را بر حق نشان دادن؛ پیروزی درنبردهای آینده به بسیج سیاسی نیاز دارد. عدم موفقیت در این حوزه آسیب پذیری زیادی را به همراه خواهد داشت. نظیر آنچه در دهه 1990 در بالکان رخ داد. حمایت عمومی و همدردی های جهانی عامل مهمی برای موفقیت عملیات روانی خواهد بود. این عامل از ثاثیر تبلیغات دشمن می کاهد.

2- تاکید بر منافں هدف عملیات روانی حمایت از اهداف گسترده دیپلماتیک، سیاسی، اقتصادی و نظامی است.تاکید بر منافع شخصی اهمیت بسیار دارد. چنین تاکیدی اعتماد یک طرف را تقویت بخشیده و بر تصورات سمت دیگر تاثیر می گذارد.تلاش های تبلیغاتی در این بخش تنها به بخش نظامی خلاصه نمی شود، بلکه حوزه های علم، فن آوری، فرهنگ و اقتصاد را نیز در بر می گیرد.

3- کاهش تمایل مقاومت دشمنان؛ این یکی از مهم ترین وظایف عملیات روانی در زمان جنگ است. از آنجایی که تمایل دشمن عامل مهمی در پیروزی است، انحراف در رفتار و جدایی میان حامیان و احزاب سوم، اهمیت بالایی دارد. عملیات روانی می تواند موجب از دست دادن قوت قلب دشمنان و تفرقه شود.

4- تفرقه افکنی در اردوگاه دشمن. این امر با مورد قبل تفاوت دارد.این قبیل اقدامات به صورت غیر مستقیم انجام می شود و شبیه تاکتیک های جبهه متحد است و در آن عناصر داخلی متعدد با کمپ دشمن علیه رهبری متحد شده ولزوما با حمایت آشکار چین نیز نخواهد بود.

5- اجرای عملیات روانی دفاعی؛ از آنجایی عملیات روانی می تواند اثرات بلند مدتی داشته باشد در دید چینی ها دشمن می تواند حملات روانی را افزایش دهد.افشا و همچنین دفاع در مقابل این حملات تاثیر زیادی در خنثی سازی آن دارد. به همین دلیل علاوه بر تبلیغات و فعالیت های مقابله ای، افشای مکانیزم ها و تکنیک های دشمن نیز عامل مهمی محسوب می شود.

انواع عملیات های روانی

گروهی از تحلیلگران ارتش چین انواع عملیات های این حوزه را منتشر کرده اند. با بررسی حدود 100 مطالعه موردی، کارشناسان این حوزه را به بخش های اجبار، فریب، انحراف و دفاع تقسیم بندی کرده اند.

در نوع عملیات اجبار، دشمن را وادار به تسلیم و یا ترک جنگ می کنند و این کار از طریق نفوذ به افکار و احساسات طرف مقابل صورت می گیرد.

اخیرا ارتش آمریکا برای نخستین بار به طور رسمی دکترین فعالیت‌ های فضای سایبری را شامل عملیات‌ های آفندی، دفاعی و شبکه ‌ای تدوین کرده است

عملیات روانی اجبار مقدمه ای از جنگ حقیقی است و اگر موفقیت آمیز نباشد، نبرد آغاز خواهد شد.این روش از طریق نظامی قابل اجرا است.تحلیلگران چین بر این نظرند که اجبار اغلب مورد استفاده ایالات متحده قرار می گیرد چرا که منافع آن در رسیدن به اهداف نظامی بدون درگیری های نظامی است.

عملیات های فریب از روش های مختلفی همچون استتار، جعل و پنهان سازی و به منظور القای تصویر اشتباه بهره می گیرد. این روش عامل مهمی در اطلاعات مدرن امروز به حساب می آیدو بیشتر در اشکال مدرن جنگ روانی تبیین می شود.

بخش انحراف عملیات روانی با هدف ایجاد نفاق و اختلاف در اردوگاه دشمنان ایجاد می شود. این کار نیازمند درک و شناخت درست از سطوح مختلف دشمن و ضعف و شکاف های آن است.

عملیات روانی دفاعی با هدف خنثی سازی تلاش های دشمنان صورت می گیرد برای این کار روش های مختلفی تعریف شده که نشان دهنده پیچیدگی این نوع است. تقویت نیروهای داخلی، مدیریت افکار عمومی، رسانه ها و ارتباطات استراتژیک و افزایش اتحاد ملی از جمله این روش هاست.

ارزیابی ارتش چین ازعملیات روانی جنگ عراق

ارتش چین از سال 1979 تاکنون در هیچ نبردی وارد نشده است. به همین دلیل متخصیصن ارتش آزمایشات مختلف نظامی خارجی را انجام داده تا شیوه های مختلف نبردهای نوین را به کار بندند. عملیات روانی از زمان جنگ دوم خلیج فارس به صورت نظامی و غیرنظامی استفاده شده است.

به گفته تحلیلگران چینی آمریکا مدت ها پیش از مارس 2003 عملیات روانی را علیه بغداد آغاز کرده بودند. دو دهه تحریم های بین المللی، اعمال محدودیت بر نیروهای عراقی و تاثیر بر ذهنیات مردم عراق از این دسته اعمال بود.همه این عوامل فشار زیادی را بر رهبران عراق متحمل شده بود. چینی ها معتقدند ایالات متحده افسران عراقی را برای تسلیم تحت فشار می گذاشتند. با شروع جنگ آمریکا از روش های اجبار خصوصا در سطح تاکتیکی استفاده شده است. هدف اصلی آنان نیز کشتن صدام حسین بود. شایعه های متعدد مبنی بر قتل صدام در روزهای نخست جنگ همه در راستای همین جنگ روانی بود.

ارتش آزادی بخش چین در حال حاضر تنها در جنبه عملیات های جنگ روانی کار نمی کند، بلکه در حوزه نبردهای سیاسی، نبردهای ایده ها، جنگ های قانونی نیز عملیات دارد

بنا بر اعتقاد متخصصین و تحلیلگران چین، استفاده آمریکا از عملیات روانی عامل اصلی موفقیت های آن در عملیات ارتش این کشور بوده است. از دید آمریکا و غربیان تفاوت‌هایی میان عملیات روانی در سطح استراتژیک (که شامل ابزارهای ملی و داخلی از قبیل ارتباطات استراتژیک و دیپلماسی عمومی می شود) و سطح تاکتیکی آن وجود دارد. به همین دلیل دسته دوم عملیات روانی را با نام عملیات‌های اطلاعات نظامی می‌دانند.

امروزه و در عصر اطلاعات شرایط برای تاثیر بر ذهن رهبران و مخاطبین یک ملت فراهم شده است. محور اصلی عملیات روانی از دید چین دستکاری ذهن مخاطبین و افکار آن هاست. پکن امیدوار است تا از این طریق بتواند در نبردهای آینده پیروز شود. اگرچه اکنون در شرایط صلح قرار دارد اما عملیات روانی در اشکال مختلف هم در اهداف نظامی و غیرنظامی در حال انجام است.نکته مهم دیگر تلاش ایالات متحده برای مقابله با این عملیات ها از طریق استفاده از مهمات خود و سلاح های سیاسی است.

فرآوری : آزاده مرنی

بخش ارتباطات تبیان


منابع: مشرق / خبر خوانی

مطالب مرتبط:

 جنگ روانی خیلی خلاصه

دیپلماسی عمومی از نوع آمریکایی!

ایدئولوژی نوین رسانه‌ای

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین