سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
در درس قبل سه عامل موثر بر جا به جایی تعادل های شیمیایی را نام بردیم و به شرح یک مورد پرداختیم. در ادامه این بحث قصد داریم تاثیراتی را که تغییر فشار بر روی جا به جایی تعادل می گذارد بررسی کنیم و نتایج مختلف آن را ذکر کنیم.....
عکس نویسنده
عکس نویسنده
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

اثر تغییر فشار روی جا به جایی تعادل

در درس قبل سه عامل موثر بر جا به جایی تعادل های شیمیایی را نام بردیم و به شرح یک مورد پرداختیم. در ادامه این بحث قصد داریم تاثیراتی را که تغییر فشار بر روی جا به جایی تعادل می گذارد بررسی کنیم و نتایج مختلف آن را ذکر کنیم.

اثر دما بر روی تعادل

در یک سامانه گازی با تغییر حجم ظرف واکنش، می توان تغییرات فشار را اعمال کرد. به طوریکه با افزایش حجم فشار کم شده و با کاهش حجم فشار زیاد می شود. اگر تغییر فشار باعث بر هم زدن تعادل شود، طبق اصل لوشاتلیه واکنش در جهتی جا به جا می گردد که اثر وارده را خنثی کند تا تعادل برقرار شود.

 در یک سامانه گازی که تعداد مول های گازی مواد شرکت کننده در طرفین واکنش با هم متفاوت است، افزایش فشار باعث می شود تعادل به سمت تعداد مول گازی کمتر جا به جا شود و کاهش فشار باعث می شود تعادل به سمت تعداد مول گازی بیشتر پیش رود

 

تعادل را در نظر بگیرید:

 

افزایش فشار (کاهش حجم):

  •        با افزایش فشار واکنش در جهت رفت به سمت تعداد مول گازی کمتر جا به جا می شود.
  •        مقدار NO2(g)   زیاد شده و مقدار O2(g)   و NO(g)  کم می شود.
  •        با کاهش حجم سامانه غلظت تمامی مواد در تعادل جدید افزایش می یابد. زیرا غلظت=مقدارحجم  ، در نتیجه با کاهش مقدار و کاهش حجم، طبق آزمایشات صورت گرفته نسبت مقدار به حجم که همان غلظت است افزایش می یابد.

 

چه مقدار

 

با افزایش فشار تعداد مولکول های گازی در واحد حجم افزایش یافته و احتمال برخوردهای مولکولی موثر بیشتر می شود در نتیجه سرعت واکنش رفت و سرعت واکنش برگشت زیاد می گردد ولی میزان افزایش سرعت واکنش رفت بیشتر است، به همین دلیل تعادل در جهت رفت جا به جا می شود.

 

 

کاهش فشار ( افزایش حجم):

       با کاهش فشار واکنش در جهت برگشت به سمت تعداد مول گازی بیشتر جا به جا می شود.

  •        مقدار NO2(g)   کم شده و مقدار O2(g) و NO(g) زیاد می شود.
  •       با افزایش حجم سامانه غلظت تمامی مواد در تعادل جدید کاهش می یابد. زیرا غلظت=مقدار تقسیم بر حجم  ، در نتیجه با افزایش مقدار و افزایش حجم، طبق آزمایشات صورت گرفته نسبت مقدار به حجم که همان غلظت است کاهش می یابد.

  •         با کاهش فشار تعداد مولکول های گازی در واحد حجم کاهش یافته و احتمال برخوردهای مولکولی موثر کمتر می شود در نتیجه سرعت واکنش رفت و سرعت واکنش برگشت کم می شود ولی میزان کاهش سرعت واکنش برگشت کمتر است، به همین دلیل تعادل در جهت برگشت جا به جا می شود.

 

افزایش فشار  افزایش غلظت کلیه گازها   افزایش سرعت واکنش در هر دو جهت

کاهش فشار   کاهش غلظت کلیه گازها   کاهش سرعت واکنش در هر دو جهت

 

نکته:
در تعادل هایی که هیچ گونه  ماده گازی شکل نداریم، تغییرات فشار بر جا به جایی تعادل و نیز بر سرعت واکنش بی اثر است .

 

نکته: اگر در یک تعادل، تعداد مول های گازی در دو طرف با یکدیگر برابر باشند، تغییرات فشار بر جا به جایی تعادل بی اثر است؛ اما با افزایش فشار سرعت واکنش رفت و برگشت به یک نسبت زیاد می شود .

 

سوال: با کاهش فشار در تعادل گازی:   ، کدام گزینه رخ نمی دهد؟

 

1- غلظت O2 و SO2  کم می شود.

2- سرعت واکنش برگشت زیاد می شود.

3- نسبت حاصلضرب غلظت فراورده ها به حاصلضرب غلظت واکنش دهنده ها تغییری نمی کند.

4- مجموع تعداد مول های گازی در سامانه افزایش می یابد.

 


مرکز یادگیری سایت تبیان- تهیه مهسا شاه حسینی

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین