سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
نام‌خوب، باعث تأثیرات مثبت و خوب در اشخاص می‌شود، این تأثیرات در روح و اعمال او هم واقع می‌شود و نتیجه‌‌ی آن، نیک‌نامی شخص در دنیا و آخرت است، و البته نام، به تنهایی نمی‌تواند خوشبختی و سعادت افراد را تضمین کند اما می‌تواند یکی از عوامل مۆثر در سعادت انسا
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

تأثیر " نام" ما  بر شخصیت ما 


نام‌خوب، باعث تأثیرات مثبت و خوب در اشخاص می‌شود، این تأثیرات در روح و اعمال او هم واقع می‌شود و نتیجه‌‌ی آن، نیک‌نامی شخص در دنیا و آخرت است، و البته نام، به تنهایی نمی‌تواند خوشبختی و سعادت افراد را تضمین کند اما می‌تواند یکی از عوامل مۆثر در سعادت انسان باشد.


فرزند دوم

سعدی علیه الرحمة در دو جا از نام‌نیک صحبت می‌کند؛

در یکجا می‌گوید:

سعدیا مرد نکونام نمیرد هرگز

مرده آن‌ است که نامش به نکویی نبرند [1]

و در جای دیگر، چنین نصیحت می‌کند:

نام نیکو گر بماند ز آدمی

به کزو ماند سرای زرنگار [2]

سخن سعدی از نیک‌نامی است بحث ما از نام‌نیک، و ما در این بحث می‌خواهیم به تأثیر نام‌نیک در نیک‌نامی برسیم؛

هر موجودی نامی دارد که با آن شناخته می‌شود و این نام‌ها می‌تواند برگرفته از خصوصیاتی باشد که آن موجود داراست، اما شاید انسان، در این زمینه با دیگر موجودات؛ تفاوت داشته باشد به اینکه؛ نام انسان می‌تواند در او خصوصیاتی را بوجود آورد که دارا نبوده است و هر خصوصیتی، بسته به نوع آن؛ می‌‌تواند زمینه‌ای باشد که انسان را به سوی خوبی یا بدی راهنمایی کند، زیرا نام انسان، چیزی است که همیشه همراه اوست و شخص را وامی‌دارد تا در مورد معنی و منشأ آن اسم، فکر و تحقیق کند.

نکته‌ی دیگر؛ اینکه فرزند انسان از وجود اوست و چنانکه امام علی (علیه السلام) هم به این نکته اشاره دارد و به فرزندش می‌فرماید: «وَجَدْتُكَ بَعْضِی بَلْ وَجَدْتُكَ كُلِّی حَتَّى كَأَنَّ شَیْئاً لَوْ أَصَابَكَ أَصَابَنِی [3] تو را دیدم كه پاره تن من، بلكه همه جان منى، آنگونه كه اگر آسیبى به تو رسد به من رسیده است».

حال که چنین است؛ انسان در نام‌گذاری فرزندان خود، چه معیارهایی را باید در نظر بگیرد؟

پاسخ این است که معیار باید به گونه‌ای باشد که بهترین تأثیر را در او داشته باشد و فرزند را به نیکوترین ارزشهای انسانی راهنمایی کند.

برای انسان‌های دین‌دار، و خصوصا شیعیان؛ اسم‌هایی معرفی شده است که می‌توانند در نقش اسم، الگوهای راهنمای خوبی هم باشند که روایات مفیدی در این زمینه از معصومین، علیهم‌السلام به ما رسیده است که بعضی از آنها، اهمیت نام‌نیک و برخی دیگر مصادیق نام‌نیک را برای ما بیان می‌فرمایند.

نام‌خوب، باعث تأثیرات مثبت و خوب در اشخاص می‌شود، این تأثیرات در روح و اعمال او هم واقع می‌شود و نتیجه‌‌ی آن، نیک‌نامی شخص در دنیا و آخرت است، و البته نام، به تنهایی نمی‌تواند خوشبختی و سعادت افراد را تضمین کند اما می‌تواند یکی از عوامل مۆثر در سعادت انسان باشد.

اهمیت نام نیک

امام علی (علیه السلام)، نام نیک گذاشتن بر فرزند را به عنوان یک حق، از فرزند بر عهده‌ی پدر؛ معرفی کرده‌ و می‌فرمایند: «حَقُّ الْوَلَدِ عَلَى الْوَالِدِ أَنْ یُحَسِّنَ اسْمَهُ وَ یُحَسِّنَ أَدَبَهُ وَ یُعَلِّمَهُ الْقُرْآن [4] حق فرزند بر پدر، آن‌ است‌ كه نام نیكو بر فرزند بگذارد، خوب تربیتش كند، و او را قرآن بیاموزد».

روایات دیگری هم هست که اشاره به این معنا دارد [5]

و از امام صادق (علیه السلام) روایت است که رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) فرمودند: «اسْتَحْسِنُوا أَسْمَاءَكُمْ فَإِنَّكُمْ تُدْعَوْنَ بِهَا یَوْمَ الْقِیَامَةِ قُمْ یَا فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ إِلَى نُورِكَ وَ قُمْ یَا فُلَانَ بْنَ فُلَانٍ لَا نُورَ لَكَ [6] نام‌ها را نیکو انتخاب کنید، براستی که شما در روز قیامت با آن نام، خوانده می شوید.ای فلان پسر فلان! بسوی نورت برخیز! و ای فلان پسر فلان! برخیز! ولی نوری نداری».

 

چه نام‌هایی مناسب است؟

در روایات، راهنمایی‌هایی در مورد نام مناسب شده که به مواردی اشاره می‌شود:

امام باقر (علیه السلام) در این‌باره می‌فرمایند: «أَصْدَقُ الْأَسْمَاءِ مَا سُمِّیَ بِالْعُبُودِیَّةِ وَ أَفْضَلُهَا أَسْمَاءُ الْأَنْبِیَاءِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ أَجْمَعِینَ [7] راست‌ترین نام‌ها آن است که بر بندگی الهی دلالت کند و برترین نامها، اسامی پیامبران است».

و روایاتی مشابه این روایت هم داریم [8]

محبت کردن به فرزند

اصبغ بن نباته از امام علی (علیه السلام) از رسول اکرم (صلی الله علی و آله) روایت می کند که: «مَا مِن اَهلِ بَیْتٍ فِیهِم إِسْمُ نَبِیٍّ إِلّا بَعَثَ اللهُ عَزَّوَجَلَّ اِلَیهِمْ مَلِکاً یُقَدِّسُهُمْ بِالغَدَاةِ وَ العَشِیّ [9] ساکنان هیچ خانه‌ای نیست که در بین آنان نام پیامبری باشد، مگر اینکه خداوند فرشته‌ای به سوی آنان بر‌می‌انگیزد که در صبح و شام تقدیسشان کند».

شخصی به امام صادق (علیه السلام) عرضه داشت: جانم به فدایت، ما اسامی شما و پدران شما را [بر فرزندانمان] می گذاریم، آیا این کار برای ما سودمند هست؟ امام در جواب فرمودند: «ای وَاللهِ. وَ هَلِ الدّینُ اَلَّا الحُبّ وَ البُغض! "قالَ اللهُ: إِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونی‏ یُحْبِبْكُمُ اللَّهُ وَ یَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ" [10] آری به خدا قسم! مگر دین؛ چیزی جز مهر ورزیدن و بغض و تنفر است؟! خداوند می فرماید: (ای رسول ما بگو) اگر خدا را دوست می‌دارید از من پیروی کنید تا او نیز شما را دوست بدارد و گناهانتان را بیامرزد».

از جمله نام‌های دیگر می‌توان به نام‌های: علی، فاطمه (و نام‌های دیگر آن حضرت چنانکه ابو جعفر قمی گفته است عبارتند از: فاطمه، بتول، حصان، حرّه، سیّده، عذراء، زهرا، حوراء، مباركه، طاهره، زكیّه، راضیه، مرضیّه، محدّثه، و ... [11])، جعفر،‌ عبدالله و نام‌های دیگر معصومین علیهم السلام.

 

نام‌هایی که خوب نبود و تغییر می‌یافت

بعضی از نام‌های افراد و شهر‌ها که مناسب نبود، توسط حضرات معصومین (علیهم السلام) تغییر می‌یافت.

امام صادق علیه السلام می فرمایند: «أَنَ رَسُولَ اللهِ کانَ یغَیرُ الاَسْماءَ الْقَبیحَةَ فِی الْرِّجالِ وَ الْبُلدانِ؛[12] رسول خدا (صلی الله علیه وآله) پیوسته نام های زشت انسان‌ها و شهرها را تغییر می‌دادند».

نام‌ها را نیکو انتخاب کنید، براستی که شما در روز قیامت با آن نام، خوانده می شوید.ای فلان پسر فلان! بسوی نورت برخیز! و ای فلان پسر فلان! برخیز! ولی نوری نداری»

تأثیرات دیگری از نام خوب

به تجربه ثابت شده و یک امر وجدانی هم هست که اسم خوب می‌تواند تاثیرات مثبتی در احساس رضایت‌مندی و آرامش را به صاحب آن اسم القا کند و در ارتباط با دیگران هم، تأثیر خوبی داشته باشد.

همچنین اثر دیگر اسم خوب، اثر تربیتی آن است که وقتی شخص، نام خوبی داشته باشد این خوبی به او تلقین می‌شود و چنانکه در اول بحث؛‌ عرض شد، سعی در شباهت روحی و رفتاری به آن خوبی پیدا می‌کند.

 و چه نامی بهتر از نام پیامبران و معصومین برای شباهت یافتن به ایشان؟ و چه تأثیرات مثبت و خوبی دارد نام‌هایی که نشان بندگی خداست!؟

 

یک اشکال و پاسخ:

گاهی اشکال می‌شود که: این اسم‌ها در خانواده‌ی نزدیکان و آشنایان؛ تکراری است.

پاسخ: اولا: هر چیز تکراری اشکالی ندارد

و ثانیا: به قول یکی از بزرگان: چطور خانه‌ی نزدیکان تلویزیون و... هست نمی‌گویید تکراری است و نخرید اما این نام‌ها برای فرزندان تکراری است و شما انتخاب نمی‌کنید؟

و ثالثا: این نام‌ها در آن خانه‌ها خاصیت خود را دارند، در خانه‌ی شما هم خاصیت و برکت خود را می‌توانند داشته باشند.

پس نام‌خوب، باعث تأثیرات مثبت و خوب در اشخاص می‌شود، این تأثیرات در روح و اعمال او هم واقع می‌شود و نتیجه‌‌ی آن، نیک‌نامی شخص در دنیا و آخرت است، و البته نام، به تنهایی نمی‌تواند خوشبختی و سعادت افراد را تضمین کند اما می‌تواند یکی از عوامل مۆثر در سعادت انسان باشد.

 

پی‌نوشت‌ها:

[1]. کلیات سعدی، غزل20

[2]. همان، قصیده28

[3]. نهج‌البلاغه، نامه31

[4]. همان، حکمت399

[5]. امام سجاد (علیه السلام) از جانبی دیگر، به حق فرزند؛‌ اشاره کرده‌اند و می‌توان از فرمایش ایشان در هر زمینه‌ای از جمله، توجه به‌ نام‌گذاری بر فرزندان استفاده کرد، ایشان می‌فرمایند: «وَ أَمَّا حَقُّ وَلَدِكَ فَتَعْلَمُ أَنَّهُ مِنْكَ وَ مُضَافٌ إِلَیْكَ فِی عَاجِلِ الدُّنْیَا بِخَیْرِهِ وَ شَرِّهِ وَ أَنَّكَ مَسْئُولٌ عَمَّا وُلِّیتَهُ مِنْ حُسْنِ الْأَدَبِ وَ الدَّلَالَةِ عَلَى رَبِّهِ  وَ الْمَعُونَةِ لَهُ عَلَى طَاعَتِهِ فِیكَ وَ فِی نَفْسِهِ فَمُثَابٌ عَلَى ذَلِكَ وَ مُعَاقَبٌ [تحف‌العقول، ص263] حق فرزند این است كه بدانى جزئى از وجود تو است، در دنیا با هر خیر و شرى كه دارد به تو منسوب است، در حسن تربیت، رهنمائى به خدا، و كمك به او در اطاعت از تو، و ایجاد روح فرمان‌بردارى در او، مسئولى و در این باره پاداش یا كیفر دارى».

[6]. اصول‌كافی، ج6، ص19

[7]. همان، ص18

[8]. پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) می فرماید: تَسُمُّوا بِاَسماءِالاَنبِیاء،وَ اَحَبُّ الاَسماءِ اِلَی اللهُ عبدالله وَعبدالرحمن [مجموعة ورام، ج‏1، ص33] نام پیامبران را برای خود انتخاب کنید و محبوب‌ترین نام‌ها در پیشگاه خداوند عبدالله و عبدالرحمن است».

و در روایت از امام رضا (علیه السلام) است که: «لَا یَدْخُلُ الْفَقْرُ بَیْتاً فِیهِ اسْمُ مُحَمَّدٍ أَوْ أَحْمَدَ أَوْ عَلِیٍّ أَوِ الْحَسَنِ أَوِ الْحُسَیْنِ أَوْ طَالِبٍ أَوْ عَبْدِ اللَّهِ أَوْ فَاطِمَةَ مِنَ النِّسَاءِ [اصول‌کافی، ج6، ص19] فقر به خانه‌ای که در آن نام محمد، احمد، علی، حسن، حسین، جعفر، طالب، یا عبدالله (از مردان) ویا فاطمه (از زنان) باشد؛ داخل نمی شود».

و از امام محمدباقر (علیه السلام) روایت شده است که: «إِنَّ الشَّیْطَانَ إِذَا سَمِعَ مُنَادِیاً یُنَادِی یَا مُحَمَّدُ یَا عَلِیُّ ذَابَ كَمَا یَذُوبُ الرَّصَاصُ حَتّی إِذَا سَمِعَ مُنَادِیاً یُنَادِی بِاسْمِ َ عَدُوٍّ مِنْ أَعْدَائِنَا اهٌتَزَّ وَ اخْتَالَ [اصول‌کافی، ج6، ص20] هر وقت شیطان بشنود كسى نام محمد یا على را صدا مى‏زند، مانند سرب یا قلع، ذوب مى‏شود و هنگامی‌که بشنود که یک نفر به اسم دشمنان ما خوانده می شود به شعف در می آید و تکبر می‌ورزد».

[9]. وسائل‌الشیعه،جلد 21،ص 392

[10]. مستدرک‌الوسائل، جلد15، ص128

[11]. أَسْمَاۆُهَا عَلَى مَا ذَكَرَهُ أَبُو جَعْفَرٍ الْقُمِّیُّ فَاطِمَةُ الْبَتُولُ الْحَصَانُ الْحُرَّةُ السَّیِّدَةُ الْعَذْرَاءُ الزَّهْرَاءُ الْحَوْرَاءُ الْمُبَارَكَةُ الطَّاهِرَةُ الزَّكِیَّةُ الرَّاضِیَةُ الْمَرْضِیَّةُ الْمُحَدَّثَةُ مَرْیَمُ الْكُبْرَى الصِّدِّیقَةُ الْكُبْرَى وَ یُقَالُ لَهَا فِی السَّمَاءِ النُّورِیَّة السَّمَاوِیَّةُ الْحَانِیَةُ «بحارالانوار، ج43، ص16 و 17»

[12]. وسائل‌الشیعة، ج21، ص390

بخش اخلاق و عرفان اسلامی تبیان


منبع : سایت رهروان ولایت

 

مطالب مرتبط :

چه کنم دخترم حجاب را رعایت کند؟

چه کنیم فرزندان موفقی داشته باشیم !!

فرزند صالح؛ بزرگترین نعمت الهی

حقوق فرزندان بر والدین در قرآن

مشاوره
مشاوره
اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین