سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
‏ حسود در دنیا لحظه‏اى از حزن و الم و غصه و غم خالى نیست.چون كه او هر نعمتى كه ازكسى دید متالم مى‏شود. و چون نعمت‏خدا نسبت‏به بندگان خود بى‏نهایت است، وهرگز منقطع نمى‏شود، پس حسود بیچاره، پیوسته محزون و غمناك است.و اصلا به‏محسود ضررى نمى‏رسد، بلكه ثواب و
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

عامل عذاب روح و آفت جسم

حسادت


مخفى نیست که حسد، اشد امراض نفسانیه، و دشوارترین همه، و بدترین رذایل، وخبیث‏ترین آنهاست. و آن عبارت است از: تمناى زوال نعمتى از برادر مسلم خود،از نعمتهائى كه صلاح او باشد. و اگر تمناى زوال نعمت از او نكند، بلكه مثل آن را از براى خود خواهد، آن را «غبطه‏» خوانند. و اگر زوال چیزى را از كسى خواهد، كه صلاح او نباشد آن را غیرت گویند.

 معیار در حسد، آن است كه: آنچه را از براى خود نخواهى از براى او خواهى.وآنچه را از براى خود خواهى، از براى او نخواهى.

‏حسود در دنیا لحظه‏اى از حزن و الم و غصه و غم خالى نیست.چون كه او هر نعمتى كه ازكسى دید متالم مى‏شود. و چون نعمت‏خدا نسبت‏به بندگان خود بى‏نهایت است، وهرگز منقطع نمى‏شود، پس حسود بیچاره، پیوسته محزون و غمناك است. و اصلا به‏محسود ضررى نمى‏رسد، بلكه ثواب و حسنات او زیاد مى‏شود. و درجات او بلندمى‏گردد. و به جهت غیبتى كه حسود از او مى‏كند و سخنى كه نباید، در حق او مى‏گوید،وزر و وبال محسود را بر دوش خود مى‏گیرد. و اعمال صالحه خود را به دیوان اعمال ‏او نقل مى‏نماید.

 

حسودان دشمنان نعمات خداوند

و از آن حضرت منقول است كه: «پروردگار عالم به موسى بن عمران - علیه السلام - وحى فرمود كه: حسد مبر به مردم بر آنچه از فضل من به ایشان رسیده است.وچشمهاى خود را بر آن مینداز. و دل خود را همراه او مكن.به درستى كه: كسى كه‏حسد دارد خشمناك بر نعمتهاى من است.برابرى مى‏كند قسمتهائى را كه من میان ‏بندگان خود تقسیم كرده‏ام.و هر كه چنین باشد من از او نیستم و او از من نیست‏» . (1)

و نیز از آن بزرگوار منقول است كه: «ترسناك‏ترین چیزى كه از آن بر امت‏خودمى‏ترسم این است.كه: مال ایشان زیاد شود، پس بر یكدیگر حسد بورزند و یكدیگر رابه قتل رسانند» . (2)

و نیز فرمود: «به درستى كه از براى نعمتهاى خدا، دشمنانى هست.عرض شد: كیان‏اند؟ فرمود: كسانى كه حسد مى‏برند مردم را بر آنچه از فضل خدا به ایشان‏رسیده‏» . (3)

و در بعضى از احادیث قدسیه وارد شده است كه: «خدا فرمود كه: حاسد، دشمن‏نعمت من، و خشمناک از براى قضاى من است. و راضى به قسمتى كه در میان بندگانم‏كرده‏ام نیست‏» . (4)

حسد اثرات بسیار نامطلوبی روی جسم و سلامت انسان می گذارد، و افراد حسود معمولاً افرادی رنجور و از نظر اعصاب و دستگاههای مختلف بدن غالباً ناراحت و بیمارند، زیرا امروز این حقیقت مسلّم شده كه بیماریهای جسمانی در بسیاری از موارد عامل روانی دارند، و در طب امروز بحثهای مشروحی تحت عنوان بیماریهای « روان تنی » دیده می شود كه به این قسمت از بیماریها اختصاص دارد

و یكى از بزرگان دین گفته است كه: «حاسد را از مجالس و مجامع عاید نمى‏شودمگر مذمت و ذلت.و از ملائكه به او نمى‏رسد مگر بغض و لعنت.و از خلق نفعى‏نمى‏برد مگر غم و محنت.و در وقت مردن نمى‏بیند مگر هول و شدت.و در قیامت‏چیزى به او نمى‏رسد مگر عذاب و فضیحت‏» . (5)

و از این جهت است كه: حضرت امیر المۆمنین - علیه السلام - فرموده است كه: «الحسود لا یسود» یعنى: «صاحب حسد، خداوند شرف و بزرگى نمى‏گردد» . (6)

و حسود پیوسته به غصه و الم گرفتار است. و از این جهت است كه سید انس و جان فرموده: «اقل الناس لذة، الحسود» یعنى: «كمترین مردمان از حیث لذت، حسود است‏» . (7)

و بر طبق این كلام است آنچه حضرت امیر المۆمنین - علیه السلام - فرموده‏اند: «الحسود مغموم‏» یعنى: «حسد، آدمى را به غم و اندوه مبتلا مى‏سازد» . (8)

از حضرت رسول - صلى الله علیه و آله - مروى است كه: «حسد نیكو نیست مگر بر دو كس: یكى مردى كه خدا او را مالى داده باشد و همه آن‏را در راه خدا صرف كند و دیگرى مردى كه خدا علمى به او كرامت فرموده باشد واو به آن عمل كند و مردم را تعلیم كند» . (9)

حسادت

مراتب حسد

اول: میل نفس او به برطرف شدن نعمت دیگرى باشد، اگر چه از زوال آن، نفعى به حاسد نرسد. و این خبیث‏ترین مراتب حسد است.

دوم: میل نفس او به زوال نعمت از دیگرى باشد، به جهت اینكه خود همان ‏نعمت‏به دست او آید، مثل اینكه خانه معینى، یا زن جمیله‏اى را شخصى داشته ودیگرى همان خانه یا همان زن را طالب باشد، و خواهد از دست او دررود و به تصرف‏خودش درآید.و شكى نیست در خباثت این مرتبه و حرمت آن.

چنان كه خداى - تعالى - نهى صریح از آن فرموده كه: «و لا تتمنوا ما فضل الله به بعضكم على بعض‏». خلاصه معنى اینكه: «آرزو مكنید چیزى را كه خدا به سبب آن،بعضى را به بعضى تفضیل داده‏.»(10)

سوم: میل نفس او به مثل آنچه دیگرى دارد بوده باشد نه به خود آن، اماچون از رسیدن به آن عاجز باشد میل داشته باشد كه از دست او نیز برود، تا با یكدیگربرابر باشند.و اگر متمكن گردد كه آن نعمت را از دست آن شخص بیرون كند و تلف‏سازد، سعى مى‏كند تا بیرون كند.

از حضرت رسول - صلى الله علیه و آله - مروى است كه: «حسد نیكو نیست مگر بر دو كس: یكى مردى كه خدا او را مالى داده باشد و همه آن‏را در راه خدا صرف كند و دیگرى مردى كه خدا علمى به او كرامت فرموده باشد و او به آن عمل كند و مردم را تعلیم كند»

چهارم: مثل سوم باشد، و لیكن اگر متمكن شود از تلف كردن نعمت آن‏شخص، قوت دین و عقل او مانع او شود كه سعى كند در ازاله آن نعمت.و بر نفس‏خود خشمناك شود از شادشدن به زوال نعمت او.و صاحب این مرتبه را امید نجات‏هست، و میل نفسانى او اگر چه خوب نیست و لیكن خدا از او عفو مى‏فرماید.

 

مفاسد جسمی حسد

حسد اثرات بسیار نامطلوبی روی جسم و سلامت انسان می گذارد، و افراد حسود معمولاً افرادی رنجور و از نظر اعصاب و دستگاههای مختلف بدن غالباً ناراحت و بیمارند، زیرا امروز این حقیقت مسلّم شده كه بیماریهای جسمانی در بسیاری از موارد عامل روانی دارند، و در طب امروز بحثهای مشروحی تحت عنوان بیماریهای « روان تنی » دیده می شود كه به این قسمت از بیماریها اختصاص دارد . (11)

امام علی – علیه السلام – می فرماید: «صحّه الجسد، من قلّه الحسد(12)؛ سلامت تن در دوری از حسادت است.»

امام علی – علیه السلام – در یك جا به زیانهای جسمی حسد اشاره می فرماید : « العجب لغفله الحسّاد عن سلامه الاجساد (13) ؛ جای شگفت است كه حسودان از سلامتی تن خود غفلت دارند . »

آن حضرت در حدیثی دیگر می فرماید : « الحسد لا یجلب الّا مضره و غیظاً یوهن قلبك و یمرض جسمك(14) ؛ حسد جز زیان و ناراحتی كه موجب ضعف قلب و بیماری جسمی می شود چیز دیگری به دنبال ندارد . »

 

غمناک نباید بود از طعن حسود ای دل                      شاید که چو وابینی خیر تو در این باشد

 

پى‏نوشت ها: 

1- كافى، ج 2، ص 307، ح 6.

2- محجة البیضاء، ج 5، ص 326.

3- بحار الانوار، ج 73، ص 256

4-محجة البیضاء، ج 5، ص 326

5-همان، ج 5، ص 330.

6- غرر الحكم، چاپ دانشگاه، ج 1، ص 255.

7- بحار الانوار، ج 73، ص 250.

8- همان، ج 73، ص 256.

9- احیاء العلوم، ج 3، ص 166

10- نساء، آیه 32.

11- تفسیر نمونه ، ج 3 ، ص 424 .

12-نهج البلاغه ، حكمت 256

13-میزان الحکمه ، ص 1188 ، ش 3949 .

14- همان ، ص 1188 ، ش 3951 .

فرآوری: زهرا انصاری نسب

بخش اخلاق و عرفان اسلامی تبیان 


منبع:معراج السعاده ملا احمد نراقی

وبلاگ کلام نبی (صلی الله علیه و آله)

سایت حوزه علمیه خواهران اصفهان 

 

مطالب مرتبط :

چند راهکار خوب برای درمان حسد

سه راهکار در برابر حسود

تکنیک برای درمان همیشگی کینه و نفرت

 

مشاوره
مشاوره
اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین