سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
در این طرح دانش آموزان با انواع مضاف و مضاف الیه آشنا شده و قواعد فراگرفته شده را بر روی نمونه ها پیاده خواهند کرد....
عکس نویسنده
عکس نویسنده
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

اضافه و اقسام آن 2

تنوع ساختار گل

اهداف یادگیری:

  •       آشنایی با انواع مضاف و مضاف الیه
  •       تطبیق قواعد آموخته شده روی مثال

 

شرح درس

در این طرح دانش آموزان با انواع مضاف و مضاف الیه آشنا شده و قواعد فراگرفته شده را بر روی نمونه ها پیاده خواهند کرد.

در طرح گذشته با اضافه ی حقیقی و اضافه ی مجازی و نیز انواع آنها آشنا شدیم اکنون مباحث گذشته را ادامه می دهیم .

 

  •        گاهی مضاف واحد و مضاف الیه متعدد است؛ مانند: « باز به روز نبرد و کین و حمیت » ( رودکی).
  •        گاهی مضاف الیه واحد و مضاف متعدد است؛ مانند: « اسب و اشتر و فیل پادشاه ».

 

  •        گاهی هر دو متعدد هستند: « و دواوین این جماعت ناطق است به کمال و جمال و آلت و عدت و عدل و بذل و اصل و فضل و رای و تدبیر و تایید و تاثیر این پادشاهان ماضیه و این مهتران خالیه...» ( چهار مقاله ).
  •        مضاف ممکن است اسم ( عام، خاص، ذات، معنی، اسم جمع، اسم مصدر )، صفت { به جای موصوف } ( بسیط، مرکب، صفت فاعلی، صفت مشبهه، صیغه ی مبالغه، اسم مفعول، صفت تفضیلی، صفت عالی، صفت نسبی) ، مصدر، ضمائر پرسشی، قید، شبه جمله و منادا قرار گیرد.

 

  •        مضاف الیه ممکن است اسم ( عام، خاص، ذات، معنی، اسم جمع ) ، صفت ( بسیط، مرکب، اسم فاعل، صیغه ی مبالغه، صفت نسبی ) ، ضمیر ( متصل، منفصل، ضمیر اشاره ) ، مصدر ( بسیط، مرکب )، ضمائر پرسشی و جمله ( فعل و فاعل ) قرار گیرد.
  •       اضافه ی تشبیهی و توصیفی اگر مقلوب شوند گاهی صفت مرکب ایجاد می کنند: سروقد/ خوشحال.
  •        جای مضاف الیه در جملات ساده ی کوتاه که دارای مسند الیه و مسند است، بعد از مسند الیه و مسند می باشد؛ مانند:

 

       اتاق بزرگ سرد است ( اضافه ی توصیفی بعد از مسند الیه).

 

         اتاق ما سرد است ( اضافه ی ملکی یا تخصیصی بعد از مسند الیه).

 

         او درویش مستمند است ( اضافه ی توصیفی بعد از مسند ).

 

         او طالب کتاب است ( اضافه ی بیانی یا تخصیصی بعد از مسند ).

 

         انسان نیک سرشت، دلجوی مهربان است ( اضافه ی توصیفی بعد از مسندالیه « نیک

سرشت» و اضافه ی بیانی یا تخصیصی بعد از مسند « صلح » ).

   

      پدر او دلجوی مهربان است ( اضافه ی تخصیصی بعد از مسندالیه « او » و اضافه ی توصیفی بعد از مسند « مهربان »).

      

   پدر او طالب صلح است ( اضافه ی تخصیصی بعد از مسند الیه « او» و اضافه ی تخصیصی بعد از مسند « صلح » ).

 

  •         برخی کسره ی اضافه را هم جزو حروف اضافه حساب می کنند و مضاف الیه را هم نوعی مفعول بیواسطه می دانند.
  •          گاهی بعد از کسره ی اضافه مفعول بیواسطه می آید؛ مانند: « کار در منزل»، « روزه ی در سفر ».
  •          گاهی ممکن است قید مضاف واقع شده و مضاف الیه آن یا بیانی است ؛ مانند: شب شنبه، یا توضیحی است ؛ مانند:  روز جمعه، یا تخصیصی است؛ مانند: زمان فرعون؛ یا توصیفی است مانند: روز گذشته .
  •         اگر چند مضاف و مضاف الیه یا موصوف و صفت پشت سر هم باشند و در آخر آنها حرف « را » باشد، این حرف « را » متعلق به مضاف اولی است؛ مانند: باغ بزرگ پر درخت تقی را 
  •         دیدم. در این جمله حرف « را » مخصوص « باغ » است و « باغ » مفعول بیواسطه است.

 

تست:

کدام گزینه صحیح است؟

الف) مضاف ممکن است تنها اسم و یا صفت باشد.

ب) گاهی بعد از کسره ی اضافه مفعول بی واسطه می آید.

ج) همیشه مضاف واحد و مضاف الیه متعدد است.

د) اضافه ی تشبیهی و توصیفی اگر مقلوب شوند گاهی صفت ساده ایجاد می کنند.

 


 

مرکز یادگیری سایت تبیان - تهیه: فاطمه شیرزاده

 

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین