وب سایت موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان
وب سایت موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان
سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
بیش ترین مقدار از یک ماده که در دمای معین در 100 گرم آب حل می شود، انحلال پذیری ...
عکس نویسنده
عکس نویسنده
نویسنده : فاطمه گودرزی
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

آنتروپی و انحلال مواد در آب

در مطلب قبل خواندیم که کاهش آنتالپی و افزایش آنتروپی دو عامل موثر در خود به خود بودن فرآیند ها است. 

اگر انحلالی گرماگیر است و انجام می شود، حتماً افزایش آنتروپی به حدی است که گرماگیر بودن فرآیند را جبران کرده و انرژی آزاد منفی است. مثل انحلال نیترات آمونیوم در آب

 

 تغییر آنتروپی در فرآیند انحلال را می توان به صورت زیر بیان کرد:

حل شدن جامد در مایع آنتروپی و انحلال مواد در آب افزایش آنتروپی آنتروپی و انحلال مواد در آب بی نظمی بیشتر

زیرا بلور منظم است و با حل شدن ملکول ها آزادی عمل بیشتری دارند و در محلول آزادانه حرکت می کنند.

 

حل شدن مایع در مایع  آنتروپی و انحلال مواد در آب افزایش آنتروپی  آنتروپی و انحلال مواد در آب بی نظمی بیشتر

زیرا ملکول های هر مایع در حجم  بزرگتری حرکت می کنند.

 

حل شدن گاز در مایع  آنتروپی و انحلال مواد در آب کاهش آنتروپی  آنتروپی و انحلال مواد در آب بی نظمی کمتر

 

در حالت گاز آزادی عمل بیشتر است و در حالت مایع بین ملکول گاز و مایع جاذبه وجود دارد. پس آزادی عمل گاز کم می شود

واکنش کلسیم اکسید با آب یک واکنش گرماده است.

واکنش آمونیوم نیترات با آب یک نمونه از فرآیندهای خود به خودی است که در بسته های خنک کننده تجارتی از آن یا آمونیوم کلرید استفاده می شود. در این بسته ها مقدار کمی از این نمک ها به کمک یک غشاء نازک از آب جدا شده اند. وقتی این بسته لمس می شود . غشاء پاره شده و نمک در آب حل می شود. چون این واکنش گرما گیر است. گرما را از محیط جذب کرده و دستان شما خنک می شود.

 

منحنی، انحلال پذیری منحنی است که میزان حل شدن یک ماده برای رسیدن به یک محلول اشباع در دماهای مختلف در 100 گرم آب نشان می دهد.

برای رسیدن به یک محلول اشباع در یک دمای مشخص باید آنقدر از آن ماده در حلال در همان دما حل کنیم که دیگر حل نشود.

شکل زیر یک محلول فوق اشباع را نشان می دهد که سرد شدن و در حال کریستالیزاسیون است.

آنتروپی و انحلال مواد در آب

اگر مشخصات محلول، نقطه ای را نشان دهد که روی منحنی است. آن محلول اشباع (سیر شده) است. اگر نقطه زیر خط باشد غیر اشباع و اگر بالای خط باشد فوق اشباع می باشد.

 

آنتروپی و انحلال مواد در آب

اگر منحنی صعودی باشد انحلال گرماگیر است و با افزایش دما، انحلال خواهد شد.

اگر نزولی باشد، انحلال گرماده است که با افزایش دما انحلال کاهش می یابد.

یک محلول فوق اشباع با کوچکترین تحریکی رسوب گذاری می کند.

 

آنتروپی و انحلال مواد در آب

انحلال پذیری مواد در آب

بیش ترین مقدار از یک ماده که در دمای معین در 100 گرم آب حل می شود، انحلال پذیری آن ماده است.

که عملاً یک در صد وزنی محلول اشباع است.

آنتروپی و انحلال مواد در آب
آنتروپی و انحلال مواد در آب
 

در حالت اشباع بین حل شونده و حلال، تعادل برقرار می گردد.

 

آنتروپی و انحلال مواد در آب

 

جدول زیر انحلال پذیری برخی از مواد در آب را در دمای 20 درجه سانتیگراد نشان می دهد.

 

Temperature /K

Solubility 100 mL/g

Formula

Gases

293

8/51

NH3

Ammonia

298

145/0

CO2

Carbon dioxide

273

3/82

HCl

ydrogen chloride

293

0019/0

N2

Nitrogen

293

0043/0

O2

Oxygen

 

Temperature /K

Solubility 100 mL/g

Formula

Solids

298

33/0

HC9H7O4

Aspirin

298

10

NaHCO3

Baking soda

273

42

NaOH

Caustic soda

298

0014/0

CaCO3

Marble

298

8x10-16

Ag2S

Silver tarnish

298

7/35

NaCl

Table salt

298

211

C12H22O11

Table sugar

298

28

Na2CO3.10HO

Washing soda

 

  • اگر در 100 گرم آب، بیش از 1 گرم ماده حل شود، آن ماده به عنوان محلول دسته بندی می شود.
  • اگر در 100 گرم آب، کمتر از 1/0 گرم ماده حل شود، آن ماده به عنوان نامحلول دسته بندی می شود.
  • اگر در 100 گرم آب ،بین 1/0 تا 1 گرم  ماده حل شود، آن ماده به عنوان کم محلول دسته بندی می شود.

 

به طور عمومی ماده ای محلول است که با غلظت1/0 مولار یا بیشتر حل شود و نامحلول ماده ای است که با غلظت 0001/0 مولار یا کمتر حل شود.

 

مرکز یادگیری تبیان - تهیه و تنظیم: فاطمه گودرزی

 

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین