سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
عید قربان كه پس از وقوف در عرفات (مرحله شناخت) و مشعر (محل آگاهی و شعور) و منا (سرزمین آرزوها، رسیدن به عشق) فرا مى رسد، عید رهایى از تعلقات است. رهایى از هر آنچه غیرخدایى است. در این روز حج گزار، اسماعیل وجودش را، یعنى هر آنچه بدان دلبستگى دنیوى پیدا كرد
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

عید سعید قربان مبارک باد

عید قربان

عید قربان كه پس از وقوف در عرفات (مرحله شناخت) و مشعر (محل آگاهی و شعور) و منا (سرزمین آرزوها، رسیدن به عشق) فرا مى رسد، عید رهایى از تعلقات است. رهایى از هر آنچه غیرخدایى است. در این روز حج گزار، اسماعیل وجودش را، یعنى هر آنچه بدان دلبستگى دنیوى پیدا كرده قربانى مى كند تا سبكبال شود.

صدای پای عید می آید. عید قربان عید پاك ترین عیدها است عید سر سپردگی و بندگی است. عید بر آمدن انسانی نو از خاكسترهای خویشتن خویش است. عید قربان عید نزدیك شدن دل هایی است كه به قرب الهی رسیده اند. عید قربان عید برآمدن روزی نو و انسانی نو است.

... و اكنون در منایی، ابراهیمی، و اسماعیلت را به قربانگاه آورده ای. اسماعیل تو كیست؟ چیست؟ مقامت؟ آبرویت؟ موقعیتت، شغلت؟ پولت؟ خانه ات؟ املاكت؟ ... ؟

این را تو خود می دانی، تو خود آن را، او را - هر چه هست و هر كه هست - باید به منا آوری و برای قربانی، انتخاب كنی، من فقط می توانم " نشانی ها "یش را به تو بدهم:

آنچه تو را، در راه ایمان ضعیف می كند، آنچه تو را در "رفتن"، به "ماندن" می خواند، آنچه تو را، در راه "مسئولیت" به تردید می افكند، آنچه تو را به خود بسته است و نگه داشته است، آنچه دلبستگی اش نمی گذارد تا "پیام" را بشنوی، تا حقیقت را اعتراف كنی، آنچه ترا به "فرار" می خواند، آنچه ترا به توجیه و تاویل های مصلحت جویانه می كشاند، و عشق به او، كور و كرت می كند، ابراهیمی و "ضعف اسماعیلی" ات، ترا بازیچه ابلیس می سازد.

... و اكنون در منایی، ابراهیمی، و اسماعیلت را به قربانگاه آورده ای. اسماعیل تو كیست؟ چیست؟ مقامت؟ آبرویت؟ موقعیتت، شغلت؟ پولت؟ خانه ات؟ املاكت؟ ... ؟

در قله بلند شرفی و سراپا فخر و فضیلت، در زندگی ات تنها یك چیز هست كه برای به دست آوردنش، از بلندی فرود می آیی، برای از دست ندادنش، همه دستاوردهای ابراهیم وارت را از دست می دهی، او اسماعیل توست، اسماعیل تو ممكن است یك شخص باشد، یا یك شیء، یا یك حالت، یك وضع، و حتی، یك " نقطه ضعف"!

 

عید قربان

اما اسماعیل ابراهیم، پسرش بود!

سالخورده مردی در پایان عمر، پس از یك قرن زندگی پر كشاكش و پر از حركت، همه آوارگی و جنگ و جهاد و تلاش و درگیری با جهل قوم و جور نمرود و تعصب متولیان بت پرستی و خرافه های ستاره پرستی و شكنجه زندگی. جوانی آزاده و روشن و عصیانی در خانه پدری متعصب و بت پرست و بت تراش! و در خانه اش زنی نازا، متعصب، اشرافی: سارا.

و اكنون، در زیر بار سنگین رسالت توحید، در نظام جور و جهل شرك، و تحمل یك قرن شكنجه "مسئولیت روشنگری و آزادی"، در "عصر ظلمت و با قوم خو كرده با ظلم"، پیر شده است و تنها، و در اوج قله بلند نبوت، باز یك "بشر" مانده است و در پایان رسالت عظیم خدایی اش، یك "بنده خدا" ، دوست دارد پسری داشته باشد، اما زنش نازا است و خودش، پیری از صد گذشته، آرزومندی كه دیگر امیدوار نیست، حسرت و یأس جانش را می خورد.

خدا، بر پیری و ناامیدی و تنهایی و رنج این رسول امین و بنده وفادارش - كه عمر را همه در كار او به پایان آورده است، رحمت می آورد و از كنیز سارا - زنی سیاه پوست - به او یك فرزند می بخشد، آن هم یك پسر! اسماعیل، اسماعیل، برای ابراهیم، تنها یك پسر، برای پدر، نبود، پایان یك عمر انتظار بود، پاداش یك قرن رنج، ثمره یك زندگی پرماجرا، تنها پسر جوان یك پدر پیر، و نویدی عزیز، پس از نومیدی تلخ.

و اكنون، در برابر چشمان پدر - چشمانی كه در زیر ابروان سپیدی كه بر آن افتاده، از شادی، برق می زند – می رود و در زیر باران نوازش و آفتاب عشق پدری كه جانش به تن او بسته است، می بالد و پدر، چون باغبانی كه در كویر پهناور و سوخته ی حیاتش، چشم به تنها نو نهال خرّم و جوانش دوخته است، گویی روئیدن او را، می بیند و نوازش عشق را و گرمای امید را در عمق جانش حس می كند.

در قله بلند شرفی و سراپا فخر و فضیلت، در زندگی ات تنها یك چیز هست كه برای به دست آوردنش، از بلندی فرود می آیی، برای از دست ندادنش، همه دستاوردهای ابراهیم وارت را از دست می دهی، او اسماعیل توست، اسماعیل تو ممكن است یك شخص باشد، یا یك شیء، یا یك حالت، یك وضع، و حتی، یك " نقطه ضعف"!

در عمر دراز ابراهیم، كه همه در سختی و خطر گذشته، این روزها، روزهای پایان زندگی با لذت "داشتن اسماعیل" می گذرد، پسری كه پدر، آمدنش را صد سال انتظار كشیده است، و هنگامی آمده است كه پدر، انتظارش نداشته است!

اسماعیل، اكنون نهالی برومند شده است، جوانی جان ابراهیم، تنها ثمر زندگی ابراهیم، تمامی عشق و امید و لذت پیوند ابراهیم!

عید قربان

در این ایام، ناگهان صدایی می شنود:

"ابراهیم! به دو دست خویش، كارد بر حلقوم اسماعیل بنه و بكُش"!

مگر می توان با كلمات، وحشت این پدر را در ضربه آن پیام وصف كرد؟

ابراهیم، بنده خاضع خدا، برای نخستین بار در عمر طولانی اش، از وحشت می لرزد، قهرمان پولادین رسالت ذوب می شود، و بت شكن عظیم تاریخ، درهم می شكند، از تصور پیام، وحشت می كند اما، فرمان فرمان خداوند است. جنگ! بزرگترین جنگ، جنگِ در خویش، جهاد اكبر! فاتح عظیم ترین نبرد تاریخ، اكنون آشفته و بیچاره! جنگ، جنگ میان خدا و اسماعیل، در ابراهیم.

كرپن ها، همان روحانیان دین "مهر" بوده اند و به دلیل قربانی كردن "گاو" از سوی ایشان، واژهی "قربانی" نیز از همینان برگرفته شده است.

عید قربان ریشه در دوران ماقبل تاریخ بشر دارد. انسان اولیه كه از فهم طبیعت عاجز است، برای به دست آوردن ترحم خدایان دست به قربانی كردن حیوانات و انسان ها می زند. این رسم نزد همه ملل و ادیان به اسامی مختلف موجود بوده است. این سنت طولانی بشری در اسلام نیز پذیرفته شده است.

در روایات مختلف دینی آمده است كه ابراهیم در سن بالا دارای فرزندی شد كه او را اسماعیل نام نهاد و برایش بسیار عزیز و گرامی بود. اما مدتها بعد، هنگامی كه اسماعیل به سنین نوجوانی رسیده بود، فرمان الهی چندین بار در خواب به ابراهیم نازل شد و بدون ذكر هیچ دلیلی به او دستور داده شد تا اسماعیل را قربانی كند.

او پس از كشمكشهای فراوان درونی، در نهایت با موافقت خالصانه فرزندش، به محل مورد نظر می روند و ابراهیم آماده سر بریدن فرزند محبوب خود می شود. اما به هنگام انجام قربانی اسماعیل خداوند كه او را سربلند در امتحان می یابد، گوسفندی را برای انجام ذبح به نزد ابراهیم می فرستد.

این ایثار و عشق پیامبر به انجام فرمان خدا، فریضه ای برای حجاج می گردد تا در این روز قربانی كنند و از این طریق برای یتیمان و تهیدستان خوراكی فراهم سازند. در این روز همچنین مستحب است كه نماز عید قربان برپا گردد. نماز عید قربان باید در فاصله زمانی طلوع آفتاب روز عید تا ظهر خوانده شود و شامل دو ركعت است.

اولین معنایی كه از عید به ذهن می رسد، تغییراتی است كه انسان از ظاهر خود و یا در طبیعت می بیند . این آرایش ظاهری همچون پوشیدن لباس نو و آمدن بهار طبیعت به یك معنا عید نامیده شده است .

عید قربان ریشه در دوران ماقبل تاریخ بشر دارد. انسان اولیه كه از فهم طبیعت عاجز است، برای به دست آوردن ترحم خدایان دست به قربانی كردن حیوانات و انسان ها می زند. این رسم نزد همه ملل و ادیان به اسامی مختلف موجود بوده است. این سنت طولانی بشری در اسلام نیز پذیرفته شده است.

عید قربان

در روایتی از امیر المومنین علی علیه السلام آمده است كه : هر روزی كه انسان در آن به زشتی آلوده نگردد آن روز عید است چرا كه زشتی مهمترین بستر ظهور نزاع میان آدمیان است و باعث بر هم خوردن آرامش درونی و بیرونی انسان ها می گردد و این همان چیزی است كه با عید یعنی آرامش و شادمانی منافات دارد .

از سوی دیگر حركت انسان ها به سوی علم و معرفت همواره با شادمانی و نشاط توأم است خاصه آن كه وقتی انسان معنای جدیدی كشف میكند ، ابتهاج زائد الوصفی تمام وجود آدمی را در بر میگیرد ، آن لحظه تازه عید نامیده میشود .

معنای دیگری كه از عید عارفان به ما آموخته اند، جان باختن و قربانی كردن جان خویش در پای معشوق است. و نماد ظاهری آن ایام حج و عید قربان است كه حیوانی را انسان به عنوان تحفه و هدیه به طرف جایگاه معینی می برد تا برای كامل شدن عبادت قربانی كند. مولوی در این معنا گفته است:

خویش فربه می نماییم از پی قربان عید                                                          كان قصاب عاشقان بس خوب و زیبا می كشد

كشته شدن در پای محبوب و قربانی كردن خود مهمترین تعریفی است كه مولوی از عید به ما می دهد.

در تمامی این تعریف ها عید برای انسان مطرح شده است، یعنی ما در شرایط ویژه ای احساس مباركی و نو شوندگی داریم . اما به نظر می رسد این تازگی قبل از آن كه در رابطه با ما معنی شود در باره تولید كننده این شرایط یعنی خداوند باید معنا شود. چون خداوند "بدیع السموات و الارض است " و خود را با عنوان "فتبارك الله احسن الخالقین" به ما معرفی نموده است . و از سوی دیگر این مباركی در تمامی ملك و ملكوت عالم جاری است، لذا از این خدای بزرگ و مبارك میتوان هر لحظه طعم مباركی را چشید به همین دلیل اگر عیدی است اولاً از آن خداست نه از آن آدمیان، و این معنا با سایر تعاریف آمده در باب عید یك فرق گوهری دارد كه آن محوریت خداست .

قربانی رمز فداكاری و از خودگذشتگی و دادن جان در راه محبوب و حد نهایی تسلیم در برابر معبود است یعنی همچنان كه خون این قربانی را در راه تو ای خالق یكتا بی دریغ می ریزم حاضرم بدون هرگونه تعقل در راه دفاع از حریم دین و اجرای فرامین آسمانی تو از جان خود نیز بگذرم و خون خود را تقدیم پیشگاه اقدست نمایم.

زمانی كه حیوانی در روز عید قربان در وادی منا به دست حجاج مسلمان ذبح می شود و نغمه روحانی "بسم الله وجهت وجهی للذی فطر السموات والارض" طنین در فضای قربانگاه می افكند خاطره اعجاب انگیز و الهام بخش دو عبد موحد و دو بنده با اخلاص خدا ابراهیم و اسماعیل را در دل ها زنده می سازد.

پدری پیر و كهنسال با چهره ای نورانی و ملكوتی كه آثار عظمت و جلالت روحی از سیمای متین و آرام او نمایان است بر بالین فرزند جوان و خوش سیمای خود ایستاده آستین بالا می زند و تیغ برنده ای را در پی حكم غیبی الهی بر گلوی فرزند می نهد.

عید قربان

قربانی رمز فداكاری و از خودگذشتگی و دادن جان در راه محبوب و حد نهایی تسلیم در برابر معبود است یعنی همچنان كه خون این قربانی را در راه تو ای خالق یكتا بی دریغ می ریزم حاضرم بدون هرگونه تعقل در راه دفاع از حریم دین و اجرای فرامین آسمانی تو از جان خود نیز بگذرم و خون خود را تقدیم پیشگاه اقدست نمایم.

فرزند نیز بدون ترس و وحشت و با حالت تسلیم می گوید پدر به آنچه مامور گشته ای عمل كن كه من هم به خواست خدا از صبركنندگان خواهم بود و سرانجام ابراهیم با موفقیت كامل از این امتحان بزرگ الهی سربلند بیرون آمده و به درجه ای از اخلاص و فداكاری در راه خدا می رسد كه خداوند می فرماید: ذبح عظیمی فدایش كردیم.

لذا خداوند برای بزرگداشت این خاطره توحیدی و اخلاص الهی مقرر فرموده هر سال در موسم حج در وادی منی توسط زوار بیت الله الحرام گوسفند، گاو و یا شتری ذبح گردد تا آن صحنه فوق العاده درخشان چون نوری برای همیشه در تاریخ انسانیت بدرخشد و خاطره ازخودگذشتگی آن دو بنده مخلص (ابراهیم و اسماعیل) سندی برای نمایش شرف و فضیلت آدمیت باشد.

لذا مسلمین در روز عید قربان موظفند با تشكیل مجامع عمومی و برگزاری نماز عید و انشای خطبه شركت عظیم و آسمانی خود را در این عید مبارك به گوش جهانیان برسانند و رعب و ترس از اتحاد و همبستگی خود را در قلب دنیای استكبار و كفر و نفاق بیفكنند.

در روایت هاى مكررى نقل شده كه در روز عید اضحى قربانى كنید تا گرسنگان وبیچارگان از خوردن گوشت سیر شوند؛ آنان كه روزها بلكه ماه ها توان تهیه گوشت براى خانواده خویش را ندارند، در این روز فرخنده كه براى همگان عید است و بسیار خجسته و مبارك است، خوشحال گردند و از خوردن گوشت حلال، بى منت، سیر شوند.

و امروز روز "تكبیر" است؛ تكبیرى گویا، كوبنده، محكم و بامحتوا، تكبیرى كه بازتابش كاخ ستمگران را به لرزه درآورد و قلب ستم دیدگان را شاد سازد؛ تكبیرى كه دشمنان را براى همیشه از ضربه زدن به اسلام، نومید گردان.

به همین مناسبت، موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان فرا رسیدن عید سعید قربان، پر شکوهترین ایثار و زیباترین جلوه تعبد در برابر خالق یکتا را به تمامی مسلمانا جهان تبریک و تهنیت عرض می نماید.

 

روابط عمومی موسسه تبیان

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین