وب سایت موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان
وب سایت موسسه فرهنگی و اطلاع رسانی تبیان
سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
یكی از رخدادهای خواندنی تاریخ معاصر ایران ماجرای فرار سرلشكر آیرم‌خان رئیس نظمیه رضاشاه از ایران است. سرلشكر محمد‌حسین آیرم از نظامیان سفاك دوره حكومت رضاشاه در سال 1261 متولد شد. او پس از تحصیلات مقدماتی رهسپار روسیه شد و در مدرسه نظام آن كشور آموزش دید
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

چگونه رئیس نظمیه رضاخان از ایران گریخت


یكی از رخدادهای خواندنی تاریخ معاصر ایران ماجرای فرار سرلشكر آیرم‌خان رئیس نظمیه رضاشاه از ایران است.

سرلشكر محمد‌حسین آیرم از نظامیان سفاك دوره حكومت رضاشاه در سال 1261 متولد شد. او پس از تحصیلات مقدماتی رهسپار روسیه شد و در مدرسه نظام آن كشور آموزش دید. او با درجه افسری وارد قزاقخانه شد و توانست مترجم لیاخوف فرمانده قزاقها شود. آیرم‌خان با تسلط كامل به زبان روسی به تهران بازگشت و به دنبال كودتای 1299 رضاخان با درجه سرهنگی وارد ارتش شد و به فرماندهی هنگ مازندران منصوب گردید. پس از چندی فرماندهی هنگ گیلان نیز به وی واگذار شد.

محمدحسین ایرم

او به تدریج، مقامش بالا رفت، درجه‌ی سرتیپی گرفت و فرمانده‌ی قوای شمال شد. در چند زدو خورد داخلی شركت نمود و غائله‌ تركمن صحرا را فیصله داد. در 1304 كه قدرت و محبوبیت امیرلشكر طهماسبی در آذربایجان موجب وحشت رضاشاه شده بود، سردار سپه به تبریز عزیمت كرد، او را با خود به تهران ‌آوردو سرتیㄆ 㐀䠆⼆ఆ ⠀䜆 㤀䘆䠆✆䘆 찀䌆 ꬀⸀㜆ㄆ묆 䔀찆ఆ䘠꼆ㄆ⼆ 䠀 ✀䠆 ㄀✆ ✀㈆ ㌀ㄆ ㄀✆䜆 ⠀ㄆ 䔀찆ఆ⼠✆ㄆ⼆⸆ ✀㈆ ✀찆䘆 ㄀䠆 䠀찆 ⠀✆ 䜀⼆䄆 䘀Ⰶ✆⨆ Ⰰ✆䘆 ⸀䠆⼆ 䠀 ✀䘆⨆䈆✆䐆 ㌀ㄆ䔆✆찆䜆 䌀䐆✆䘆찆 䌀䜆 ✀䘆⼆䠆⸆⨆䜆 ⠀䠆⼆ ⠀䜆 䄀䌆ㄆ 䄀ㄆ✆ㄆ ✀㈆ 蘀䘆꼆✆䐆 ⼀찆䌆⨆✆⨆䠆ㄆ ✀䄆⨆✆⼆ఆ 䘀䈆㐆䜆ఆ찠 䔀✆䜆ㄆ✆䘆䜆ఆ✠찆 㜀ㄆⴆ 䌀ㄆ⼆ 䠀 ∀䘆 ㄀✆ ⠀䜆 䔀ㄆⴆ䐆䜆ఆ찠 ✀Ⰶㄆ✆ ⼀ㄆ∆䠆ㄆ⼆⸆ ഀ਀    ഀ਀ ⼀ㄆ 䘀찆䔆䜆ఆ찠 ⼀䠆䔆 ㌀✆䐆 ㄀㌀㄀㐀 ∀찆ㄆ䔆 ⨀䔆✆ㄆ㘆 䘀䔆䠆⼆⸆ 蘀䘆⼆ ㄀䠆㈆ ⼀ㄆ 䔀䘆㈆䐆 ⠀㌆⨆ㄆ찆 㐀⼆ 䠀 ⸀䠆⼆ ㄀✆ ㌀⸆⨆ 䔀ㄆ찆㘆 䘀㐆✆䘆 ⼀✆⼆⸆ 㠀✆䜆ㄆ✆䬆 䌀✆ㄆ찆 䌀ㄆ⼆䜆 ⠀䠆⼆ 䌀䜆 䈀✆⼆ㄆ ⠀䜆 ⨀䌆䐆䔆 䘀⠆✆㐆⼆⸆ ✀㈆ ✀찆䘆 ㄀䠆 䔀㜆✆䐆⠆ ⸀䠆⼆ ㄀✆ ㄀䠆찆 䌀✆㨆〆 䔀찆 䘀䠆㐆⨆ 䠀✆䘆䔆䠆⼆ 䔀찆ఆ䌠ㄆ⼆ ⠀찆䔆✆ㄆ찆㐆 ⼀ㄆ ✀찆ㄆ✆䘆 䈀✆⠆䐆 㤀䐆✆Ⰶ 䘀찆㌆⨆ 䠀 ✀꼆ㄆ ⠀䜆 ✀ㄆ䠆縆✆ 䘀ㄆ䠆⼆ 䠀 ㌀ㄆ찆㤆✆䬆 ⨀ⴆ⨆ ⼀ㄆ䔆✆䘆 䈀ㄆ✆ㄆ 䘀꼆찆ㄆ⼆ఆ ⨀䐆䄆 䔀찆ఆ㐠䠆⼆⸆ ✀䠆 ㌀縆㌆ ⠀ㄆ✆찆 Ⰰ䐆⠆ ㄀㘆✆찆⨆ 䠀 䔀䠆✆䄆䈆⨆ ㄀㘆✆㐆✆䜆 ⠀䜆 䠀찆 꼀䄆⨆ 䈀㔆⼆⼆✆ㄆ⼆ 䜀⼆✆찆✆찆 䄀ㄆ✆䠆✆䘆찆 ⠀✆ ⸀䠆⼆ ⠀䜆 ㌀䠆☆찆㌆ ⠀⠆ㄆ⼆ 䠀 ∀䘆䜆✆ ㄀✆ ⠀䜆 䠀䐆찆㤆䜆⼆ ⠀䔀ⴆ䔆⼆ఆㄠ㘆✆ 縀䜆䐆䠆찆 䌀䜆 ⼀ㄆ ∀䘆 䌀㐆䠆ㄆ 㠀✆䜆ㄆ✆䬆 ㌀ㄆ꼆ㄆ䔆 ⨀ⴆ㔆찆䐆 ⠀䠆⼆⤆ ⨀䈆⼆찆䔆 䌀䘆⼆⸆ ⠀✆ ✀찆䘆 ⨀䔆䜆찆⼆✆⨆ 䔀䠆䄆䈆 㐀⼆ ✀㈆ ㄀㘆✆㐆✆䜆 ⠀ㄆ✆찆 ⸀ㄆ䠆Ⰶ ✀㈆ 䌀㐆䠆ㄆ 䌀㌆⠆ ✀Ⰶ✆㈆䜆 䌀䘆⼆⸆ ഀ਀  ഀ਀ ⼀ㄆ ∀䘆 䔀䠆䈆㤆 䜀찆蘆 䌀㌆ ⨀㔆䠆ㄆ 䘀䔆찆ఆ䌠ㄆ⼆ 䔀㌆✆䄆ㄆ⨆ ㄀☆찆㌆ 䘀㠆䔆찆䜆 㔀䠆ㄆ⨆ 䄀ㄆ✆ㄆ ⼀✆㐆⨆䜆 䠀 䌀㌆✆䐆⨆㐆 䔀㔆䘆䠆㤆찆 ⠀✆㐆⼆⸆ ∀찆ㄆ䔆 ⸀✆䘆 ⼀ㄆ ㈀㤀 ∀⠆✆䘆 ㄀㌀㄀㐀 ✀㈆ ✀찆ㄆ✆䘆 ⸀✆ㄆⰆ 㐀⼆ఆ ⼀ㄆ 䌀㐆⨆찆 䘀㐆㌆⨆ 䠀 ✀㈆ ㄀✆䜆 ⠀䘆⼆ㄆ ✀䘆㈆䐆찆 ⠀䜆 ⠀✆⼆䌆䠆⠆䜆 ⴀㄆ䌆⨆ 䌀ㄆ⼆⸆ 꼀䠆찆✆ ⼀ㄆ ⠀䘆⼆ㄆ ✀䘆㈆䐆찆 꼀䠆㐆 蘀䘆⼆ 䘀䄆ㄆ ㄀✆ 䜀䔆 ⠀䜆 㤀䘆䠆✆䘆 䔀Ⰶ✆㈆✆⨆ Ⰰㄆ䔆찆 䌀䜆 䔀ㄆ⨆䌆⠆ 㐀⼆䜆 ⠀䠆⼆䘆⼆ ⠀ㄆ찆⼆䜆 ⠀䠆⼆⸆ ⠀䜆 Ⰰ✆찆 ㌀䠆☆찆㌆ ⠀䜆 ∀䐆䔆✆䘆 ㄀䄆⨆ 䠀 ⠀⼆䠆䘆 ✀찆䘆䌆䜆 ⠀䜆 縀㈆㐆䌆 찀✆ ⠀찆䔆✆ㄆ㌆⨆✆䘆찆 䔀ㄆ✆Ⰶ㤆䜆 䌀䘆⼆ ⴀ✆䐆㐆 ⠀䜆⠆䠆⼆ 찀✆䄆⨆℆ ✀⨆䠆䔆⠆찆䐆 ⠀㌆찆✆ㄆ 䔀Ⰶ䐆䐆찆 ⸀ㄆ찆⼆ 䠀 ⠀찆ㄆ䈆 ✀찆ㄆ✆䘆 ㄀✆ Ⰰ䐆䠆찆 ∀䘆 䘀㔆⠆ 䌀ㄆ⼆ 䠀 ⠀✆ 㤀䘆䠆✆䘆 ㄀☆찆㌆ 䌀䐆 㐀䜆ㄆ⠆✆䘆찆 ✀찆ㄆ✆䘆 ⠀✆ 㨀ㄆ䠆ㄆ ⨀䔆✆䔆 䔀㐆㨆䠆䐆 꼀ㄆ⼆㐆 䠀 ⨀䄆ㄆ찆ⴆ 㐀⼆⸆ 縀㌆ ✀㈆ 찀䌆 ㌀✆䐆 ㄀㘆✆ 㐀✆䜆 䄀䜆䔆찆⼆ 䔀ㄆ㨆 ✀㈆ 䈀䄆㌆ 縀ㄆ찆⼆䜆 ✀㌆⨆ఆ 䠀䐆찆 ⠀䜆 ㄀䠆찆 ⸀䠆⼆ 䘀찆✆䠆ㄆ⼆ 䠀 ⠀䜆 ⼀䄆⨆ㄆ 䔀⸆㔆䠆㔆 ⼀㌆⨆䠆ㄆ ⼀✆⼆ ⨀䐆꼆ㄆ✆䄆찆 ✀䠆 ㄀✆ ⠀䜆 䌀㐆䠆ㄆ 䄀ㄆ✆⸆䠆✆䘆⼆⸆ ⼀ㄆ 縀✆㌆⸆ ⨀䐆꼆ㄆ✆䄆ఆ ⼀䄆⨆ㄆ 䔀⸆㔆䠆㔆 ∀찆ㄆ䔆 ⨀䈆✆㘆✆찆 䜀㈆찆䘆䜆ఆ찠 ㌀䄆ㄆ 䌀ㄆ⼆⸆ 䜀㈆✆ㄆ 䐀찆ㄆ䜆 ⴀ䠆✆䐆䜆 㐀⼆ఆ 䠀䐆찆 ⠀✆㈆ 䜀䔆 ✀㈆∆䔆⼆䘆 䠀찆 ⸀⠆ㄆ찆 䘀㐆⼆⸆ ㄀㘆✆ 㐀✆䜆 䔀⨆䠆Ⰶ䜆 꼀ㄆ⼆찆⼆ 䌀䜆 ∀찆ㄆ䔆 ⸀✆䘆 ⼀찆꼆ㄆ 䔀ㄆ✆Ⰶ㤆⨆ 䘀⸆䠆✆䜆⼆ 䌀ㄆ⼆⸆ ഀ਀ ഀ਀ ഀ਀ 縀㌆ ✀㈆ 찀䌆 ㌀✆䐆 ㄀㘆✆ 㐀✆䜆 䄀䜆䔆찆⼆ 䔀ㄆ㨆 ✀㈆ 䈀䄆㌆ 縀ㄆ찆⼆䜆 ✀㌆⨆ఆ 䠀䐆찆 ⠀䜆 ㄀䠆찆 ⸀䠆⼆ 䘀찆✆䠆ㄆ⼆ 䠀 ⠀䜆 ⼀䄆⨆ㄆ 䔀⸆㔆䠆㔆 ⼀㌆⨆䠆ㄆ ⼀✆⼆ ⨀䐆꼆ㄆ✆䄆찆 ✀䠆 ㄀✆ ⠀䜆 䌀㐆䠆ㄆ 䄀ㄆ✆⸆䠆✆䘆⼆⸆ ⼀ㄆ 縀✆㌆⸆ ⨀䐆꼆ㄆ✆䄆ఆ ⼀䄆⨆ㄆ 䔀⸆㔆䠆㔆 ∀찆ㄆ䔆 ⨀䈆✆㘆✆찆 䜀㈆찆䘆䜆ఆ찠 ㌀䄆ㄆ 䌀ㄆ⼆⸆ 䜀㈆✆ㄆ 䐀찆ㄆ䜆 ⴀ䠆✆䐆䜆 㐀⼆ఆ 䠀䐆찆 ⠀✆㈆ 䜀䔆 ✀㈆∆䔆⼆䘆 䠀찆 ⸀⠆ㄆ찆 䘀㐆⼆⸆ ㄀㘆✆ 㐀✆䜆 䔀⨆䠆Ⰶ䜆 꼀ㄆ⼆찆⼆ 䌀䜆 ∀찆ㄆ䔆 ⸀✆䘆 ⼀찆꼆ㄆ 䔀ㄆ✆Ⰶ㤆⨆ 䘀⸆䠆✆䜆⼆ 䌀ㄆ⼆    ഀ਀ ✀䈆⼆✆䔆✆⨆ 㨀찆ㄆ ㄀㌆䔆찆 ⼀䠆䐆⨆ ✀찆ㄆ✆䘆 ⠀ㄆ✆찆 ⠀✆㈆꼆ㄆ⼆✆䘆⼆䘆㐆 䜀䔆 ⠀䜆 䘀⨆찆Ⰶ䜆 䘀ㄆ㌆찆⼆⸆ ∀찆ㄆ䔆ఆ⸠✆䘆 ⠀✆ ⬀ㄆ䠆⨆ 䠀 䔀䌆䘆⨆찆 䌀䜆 Ⰰ䔆㤆ఆ∠䠆ㄆ찆 䌀ㄆ⼆䜆 ⠀䠆⼆ ㌀✆䐆ఆ䜠✆ ⼀ㄆ ✀ㄆ䠆縆✆ 䔀찆ఆ㈠찆㌆⨆⸆ ⠀㤆⼆ ✀㈆ 㐀䜆ㄆ찆䠆ㄆ ㄀㌀㈀  䠀 ✀㐆㨆✆䐆 ✀찆ㄆ✆䘆 ✀㈆ 㜀ㄆ䄆 䔀⨆䄆䈆찆䘆 ⠀䜆 䄀䌆ㄆ ⨀㐆䌆찆䐆 ⼀䠆䐆⨆ ꬀✀찆ㄆ✆䘆 ∀㈆✆⼆묆 ✀䄆⨆✆⼆ 䠀 㤀⼆䜆ఆ✠찆 ✀㈆ ✀찆ㄆ✆䘆찆✆䘆 䔀䈆찆䔆 ⸀✆ㄆⰆ ㄀✆⠆䜆 ⼀䠆ㄆ ⸀䠆⼆ Ⰰ䔆㤆 䌀ㄆ⼆⸆ 䔀⸆㔆䠆㔆✆䬆 㤀⼆䐆ఆ✠䐆䔆䐆䌆 ⼀✆⼆꼆ㄆ ㄀✆ ⠀ㄆ✆찆 ㄀찆✆㌆⨆ ⼀䠆䐆⨆ ⼀ㄆ 䘀㠆ㄆ 꼀ㄆ䄆⨆䜆 ⠀䠆⼆⸆ 㤀⼆䐆ఆ✠䐆䔆䐆䌆 䔀䠆✆䄆䈆⨆ 䘀䌆ㄆ⼆⸆ ∀찆ㄆ䔆 ⸀䠆⼆ ⼀䠆䐆⨆찆 ⼀ㄆ ∀䘆Ⰶ✆ ⨀㐆䌆찆䐆 ⼀✆⼆ 䠀 㤀⼆䜆ఆ✠찆 ✀㈆ ✀찆ㄆ✆䘆찆✆䘆 ㄀✆ ⠀䜆 㤀䘆䠆✆䘆 䠀㈆찆ㄆ ⨀㤆찆찆䘆 䘀䔆䠆⼆⸆ ✀䠆 ⠀✆ 䔀㜆⠆䠆㤆✆⨆ 䘀찆㈆ 䔀㔆✆ⴆ⠆䜆 䔀찆ఆ䌠ㄆ⼆ఆ 䠀䐆찆 䌀✆ㄆ㐆 䘀꼆ㄆ䄆⨆ 䠀 ⨀䠆䄆찆䈆 䘀찆✆䄆⨆⸆ ㌀ㄆ䔆✆찆䜆ఆ†✀㐆 䘀찆㈆ ⨀䔆✆䔆 㐀⼆⸆ ⠀䜆 ⴀ✆Ⰶ ⴀ㌆䘆ఆ∠䈆✆ 䔀䜆⼆䠆찆 䄀ㄆ㈆䘆⼆ ✀䔆찆䘆ఆ✠䐆㘆ㄆ⠆ 䔀⨆䠆㌆䐆 㐀⼆ 䠀 蘀䘆⼆찆 ⼀ㄆ 䔀䘆㈆䐆 ✀䠆 ఀ㈠찆㌆⨆ఆ ⨀✆ ✀찆䘆䌆䜆 ⼀ㄆ ㄀㄀ 䄀ㄆ䠆ㄆ⼆찆䘆ㄆ㌀㈀㜀縀㌆ ✀㈆ 㤀䔆䐆 Ⰰㄆ✆ⴆ찆 ⼀ㄆ 찀䌆찆 ✀㈆ ⠀찆䔆✆ㄆ㌆⨆✆䘆ఆ䜠✆찆 ∀䐆䔆✆䘆 ⼀ㄆ 㘀㔀 ㌀✆䐆꼆찆 ⼀ㄆ꼆〆㐆⨆⸆ ഀ਀ ㌀ㄆ䐆㐆䌆ㄆ ∀찆ㄆ䔆 䈀⠆䐆 ✀㈆ 䌀䠆⼆⨆✆찆 ㄀㘆✆⸆✆䘆 ⼀ㄆ 찀䌆찆 ✀㈆ ⠀찆䔆✆ㄆ㌆⨆✆䘆䜆✆찆 ㄀䠆㌆찆䜆ఆ ⠀䜆 䜀䘆꼆✆䔆 䔀㤆✆䐆Ⰶ䜆ఆ 䈀⼆ㄆ⨆ Ⰰ䘆㌆찆 ⸀䠆⼆ ㄀✆ ✀㈆ ⼀㌆⨆ ⼀✆⼆䜆 ⠀䠆⼆ 䠀 㤀䔆䐆 Ⰰㄆ✆ⴆ찆 䔀䘆Ⰶㄆ ⠀䜆 䔀ㄆ꼆 䠀찆 ⼀ㄆ ∀䐆䔆✆䘆 ⠀✆ 䜀⼆䄆 ⼀ㄆ䔆✆䘆 䜀䔆찆䘆 䔀㐆䌆䐆 㔀䠆ㄆ⨆ 꼀ㄆ䄆⨆䜆 ⠀䠆⼆⸆   ഀ਀   ⠀⸆㐆 ⨀✆ㄆ찆⸆ ✀찆ㄆ✆䘆 䠀 Ⰰ䜆✆䘆 ⨀⠆찆✆䘆      ഀ਀ ഀ਀ ഀ਀ഀ਀  ഀ਀ 䔀䘆⠆㤆㨆 䔀䠆㌆㌆䜆 䔀㜆✆䐆㤆✆⨆ 䠀 縀順䠆䜆㐆 䜀✆찆 ㌀찆✆㌆찆 ഀ਀   က畤浭⁹整瑸瑰r畤浭呹S㌴

چگونه رئیس نظمیه رضاخان از ایران گریخت


یكی از رخدادهای خواندنی تاریخ معاصر ایران ماجرای فرار سرلشكر آیرم‌خان رئیس نظمیه رضاشاه از ایران است.

سرلشكر محمد‌حسین آیرم از نظامیان سفاك دوره حكومت رضاشاه در سال 1261 متولد شد. او پس از تحصیلات مقدماتی رهسپار روسیه شد و در مدرسه نظام آن كشور آموزش دید. او با درجه افسری وارد قزاقخانه شد و توانست مترجم لیاخوف فرمانده قزاقها شود. آیرم‌خان با تسلط كامل به زبان روسی به تهران بازگشت و به دنبال كودتای 1299 رضاخان با درجه سرهنگی وارد ارتش شد و به فرماندهی هنگ مازندران منصوب گردید. پس از چندی فرماندهی هنگ گیلان نیز به وی واگذار شد.

محمدحسین ایرم

پس از یك سال رضا شاه فهمید مرغ از قفس پریده است، ولی به روی خود نیاورد و به دفتر مخصوص دستور داد تلگرافی او را به كشور فراخواند. در پاسخ تلگراف، دفتر مخصوص آیرم تقاضای هزینه‌ی سفر كرد. هزار لیره حواله شد، ولی باز هم ازآمدن وی خبری نشد. رضا شاه متوجه گردید كه آیرم خان دیگر مراجعت نخواهد كرد

اقدامات غیر رسمی دولت ایران برای بازگرداندنش هم به نتیجه نرسید. آیرم‌خان با ثروت و مكنتی كه جمع‌آوری كرده بود سال‌ها در اروپا می‌زیست. بعد از شهریور 1320 و اشغال ایران از طرف متفقین به فكر تشكیل دولت «ایران آزاد» افتاد و عده‌ای از ایرانیان مقیم خارج رابه دور خود جمع كرد. مخصوصاً عدل‌الملك دادگر را برای ریاست دولت در نظر گرفته بود. عدل‌الملك موافقت نكرد. آیرم خود دولتی در آنجا تشكیل داد و عده‌ای از ایرانیان را به عنوان وزیر تعیین نمود. او با مطبوعات نیز مصاحبه می‌كرد، ولی كارش نگرفت و توفیق نیافت. سرمایه‌ اش نیز تمام شد. به حاج حسن‌آقا مهدوی فرزند امین‌الضرب متوسل شد و چندی در منزل او ‌زیست، تا اینكه در 11 فروردین1327پس از عمل جراحی در یكی از بیمارستان‌های آلمان در 65 سالگی درگذشت.

سرلشكر آیرم قبل از كودتای رضاخان در یكی از بیمارستانهای روسیه، به هنگام معالجه، قدرت جنسی خود را از دست داده بود و عمل جراحی منجر به مرگ وی در آلمان با هدف درمان همین مشكل صورت گرفته بود.

بخش تاریخ ایران و جهان تبیان


منبع: موسسه مطالعات و پژوهش های سیاسی

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین