سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
در قسمت پیش به مرور ضرورت توسعه بیوتکنولوژی در کشور اشاره کردیم. در ادامه چگونگی دست یافتن به این مهم خواهیم پرداخت.
عکس نویسنده
عکس نویسنده
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

جایگاه ایران در بیوتکنولوژی (قسمت دوم)


در قسمت پیش  به مرور ضرورت توسعه بیوتکنولوژی در کشور اشاره کردیم. در ادامه چگونگی دست یافتن به این مهم خواهیم پرداخت.

جایگاه ایران در بیوتکنولوژی

عوامل مۆثر در توسعه بیوتكنولوژی در جهان

1. سرمایه‌گذاری بخش دولتی: بیش از 200 میلیارد دلار تا سال 2000 توسط دولت‌های مختلف جهت توسعه بیوتكنولوژی سرمایه‌گذاری شده است كه 50 درصد آن فقط در آمریكا بوده است. كوبا، هند و سایر كشورهایی كه در بیوتكنولوژی پیشرفت خوبی داشته‌اند، نمونه‌هایی از حمایت مناسب دولت از این فناوری هستند.

2. توسعه بیوتكنولوژی در تمامی ابعاد مختلف جامعه: بیوتكنولوژی به سازمان‌ها، وزارتخانه‌ها، ارگان‌ها و بخش‌های مختلف مرتبط می‌شود و كشورهای پیشرفته در اثر وفاق ملی و همكاری بخش‌های مختلف با یكدیگر توانسته‌اند توسعه این فناوری را رقم بزنند. تا سال 1995، تعداد دوره‌های كارشناسی بیوتكنولوژی در دنیا كمتر از انگشتان دست بوده است؛ در حالیكه در سال 2000، حدود 2500 دوره كارشناسی در دنیا وجود داشت كه این نیز روبه افزایش است.

3. سرمایه‌گذاری بخش خصوصی

 

جایگاه ایران در بیوتکنولوژی

كشورهای پیشرو

كشورهای توسعه‌یافته در بیوتكنولوژی عبارتند از: آمریكا، انگلیس، كانادا، فرانسه، استرالیا، ژاپن و آلمان و برخی اسراییل را نیز جزو این كشورها تلقی می‌نمایند.

كشورهای درحال توسعه كه در بیوتكنولوژی قدرتمند هستند شامل: هند، كوبا، آرژانتین، تایوان، كره جنوبی، چین و برزیل. این كشورها شاید با وضعیت اقتصادی ضعیف‌تر از كشور ما، توانسته‌اند در بیوتكنولوژی وضعیت بسیار مطلوب و خوبی را كسب نمایند.

نمونه‌هایی از سرمایه‌گذاری و درآمدزایی بیوتكنولوژی

ژاپن تاكنون حدود 20 میلیارد دلار در بیوتكنولوژی سرمایه‌گذاری نموده است و حدود 18 میلیارد دلار از این طریق درآمد داشته است.

آمریكا نیز تاكنون 100 میلیارد دلار در بیوتكنولوژی سرمایه‌گذاری نموده است ( بیشترین سرمایه‌گذاری در دنیا) كه 3 میلیارد دلار آن فقط مربوط به پروژه ژنوم انسان است و در سال‌های 1990 تا 2000 به این امر تخصیص یافت. میزان درآمدزایی آمریكا از بیوتكنولوژی حدود 50 میلیارد دلار است كه دلیلی است بر این نكته كه هنوز بیشتر سرمایه‌گذاری در آمریكا صرف تولید علم می‌شود تا تولید محصول.

برزیل در حدود 2 میلیارد دلار در بیوتكنولوژی سرمایه‌گذاری كرده است و بیش از 4 میلیارد دلار درآمدزایی داشته است.

زیرساخت‌های توسعه بیوتكنولوژی در كشور

در حال حاضر 12 وزارتخانه و سازمان به نحوی در ارتباط با بیوتكنولوژی مشغول فعالیت هستند و 10 دانشگاه علوم پزشكی كشور نیز فعالیت‌های نسبتاً خوبی در این مورد دارند. 18 مركز تحقیقاتی نیز به نحوی در خصوص بیوتكنولوژی مشغول فعالیت هستند. نیروی انسانی كشور نیز تقریباً شامل 1400 نفر فوق‌لیسانس و دكترا است كه مستقیماً در بیوتكنولوژی فعال هستند.

در خصوص آموزش بیوتكنولوژی در كشور، 32 دوره آموزشی شامل 13 دوره دكتری و 19 دوره كارشناسی ارشد در كشور وجود دارد كه از آنها 8 دوره علوم پایه، 11 دوره كشاورزی، 9 دوره مرتبط با صنعت و 4 دوره مربوط به پزشكی و مالكیت فكری است.

تولیدات بیوتكنولوژی درایران نیز عبارتند از: سرم و واكسن (بیشتر به روش بیوتكنولوژی سنتی)، كشت بافت گیاهی، كود و سموم بیولوژیك، فرآورده‌های میكروبی و كیت‌های تشخیصی، برخی از مواد دارویی مثل آنتی‌بیوتیك‌ها، هورمون‌ها و فاكتورهای پروتئینی كه با روش‌های بیوتكنولوژی و مهندسی ژنتیك تولید می‌شوند و در مراحل مختلف آزمایشگاهی تا تولید قرار دارند. مواد شیمیایی شامل الكل، اوره، استون و اسیداستیك نیز وجود دارند كه تا حدودی در تولید آنها از روش‌های بیوتكنولوژی استفاده می‌شود.

سرمایه‌گذاری در مۆسسه رازی، نمونه‌ای از خلق ارزش‌افزوده بالا

جایگاه ایران در بیوتکنولوژی

یكی از ظرفیت‌های بزرگ كشور در تولید محصولات بیوتكنولوژی، مۆسسه تحقیقات واكسن و سرم‌سازی رازی است كه شاید همگی ما با واكسن‌های تولیدی این مۆسسه ایمن شده‌ایم. در حال حاضر بیش از 5/3 میلیارد دوز در سال از انواع مختلف واكسن در مۆسسه رازی تولید می‌شود. این مۆسسه، در صورتی‌كه بازسازی شود و بتواند خود را به متدهای جدید تجهیز نماید، می‌تواند مركز بسیار مهم و بزرگی در خاورمیانه و حتی دنیا باشد.

سالانه حدود 20 میلیون دلار در مۆسسه رازی سرمایه‌گذاری می‌شود (اعم از هزینه‌های جاری، عمرانی، تجهیزاتی و غیره)، درحالی‌كه ارزش محصولات تولیدشده در این مۆسسه حدود 200 میلیون دلار در سال است. این موضوع نشان می‌دهد كه سرمایه‌گذاری در بیوتكنولوژی تا چه حد می‌تواند ارزش افزوده خلق نماید.

عوامل مۆثر و لازم در توسعه بیوتكنولوژی كشور

1.بیت نیروی انسانی

2. ایجاد و تقویت زیرساخت‌ها

3. جه به زیست‌فناوری در ساختار تحقیقاتی كشور

4. تخصیص بودجه مناسب

5. تدوین برنامه ملی زیست‌فناوری

6. وجود ارتباطات علمی در سطح جهان

7. رعایت قوانین حقوق مالكیت فكری و ثبت اختراعات

به‌عنوان مثالی از تخصیص بودجه مناسب باید گفت اسپانیا برای تأسیس مركز ملی تحقیقات بیوتكنولوژی، تاكنون 3 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری كرده است و یا اینكه كوبا كه كشوری از نظر اقتصادی ضعیف و در تحریم اقتصادی نیز می‌باشد، سرمایه‌گذاری اولیه آن برای ساخت مركز تحقیقات بیوتكنولوژی كوبا، یك میلیارد دلار بوده است.

 

 

 

فرآوری: سمانه سادات عنایتی

بخش دانش و زندگی تبیان


منابع:

شبکه تحلیلگران تکنولوژی ایران

دپارتمان بیوتکنولوژی دانشگاه تهران

گزیده های سخنرانی دکتر محمد حسین صنعتی در افتتاحیه سومین همایش ملی بیوتکنولوژی

Bio.itan

 

مطالب مرتبط:

جایگاه ایران در فناوری زیستی

شما از بیوتکنولوژی چی می خواهید بدانید؟

بیونانوتکنولوژی ( قسمت اول )

کاربرد فناوری‌های زیستی در کاهش آلودگی‌ هوا و مصرف انرژی

معرفی پژوهشگاه ابن سینا (1)

معرفی پژوهشگاه ابن سینا (2)

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین