سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
گاهی، معاشرت ها و تعاملات خانوادگی و فامیلی بر اساس رویکرد بشدت تجاری، بازرگانی طراحی می شود. به عبارتی اگر سلام دادم برای گرفتن جواب است. اگر گلی می دهم در برابرش توقع تقدیم دسته گی از سوی طرف مقابل دارم. سفره می اندازم تا سفره ای بزرگتر برایم بیندازند.
عکس نویسنده
عکس نویسنده
نویسنده : احمد رزاقی
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

خودکشی برای پذیرایی از شتر 


در اکثر معاشرت ها و میهمانی ها به پذیرایی شکمی و مادی تاکید و توجه می شود. در حالیکه در رویکرد دینی معاشرت برای تغذیه فکری، عاطفی و معنوی است، نه پر کردن شکم از اغذیه ها و اشربه های رنگارنگ.


معاشرت

گاهی، معاشرت ها و تعاملات خانوادگی و فامیلی بر اساس رویکرد بشدت تجاری، بازرگانی طراحی می شود. به عبارتی اگر سلام دادم برای گرفتن جواب است. اگر گلی می دهم در برابرش توقع تقدیم دسته گی از سوی طرف مقابل دارم. سفره می اندازم تا سفره ای بزرگتر برایم بیندازند. در عروسی و عزای فامیل و همسایگان شرکت می کنم تا آنها هم چنین کنند. این یعنی معامله، تجارت و روابط انتفاعی. آنهم انتفاع بر پایه دنیاطلبی نه معرفت و معنویت.

بنابراین اگر خواهان استواری و پایداری معاشرت هستیم باید توقع و چشم داشت را از فرهنگ معاشرت حذف کنیم.

چه زیبا گفته ای شاعر:

گر از دوست چشمت به احسان اوست                 تو در بند خویشی نه در بند دوست

خلاف طریقت بود کولیا                                  تمنا کند از خدا جز خدا

 

مثل خورشید باید به همه آنانکه در دایره معاشرت ما قرار می گیرند حرارت و حیات و روشنایی داد. مثل خورشید بی توقع بازخورد مادی، مثل باران باید بر سرزمین دل بارید و باغ سرسبز زندگی را رونق بخشید. بدون توقع. درست مثل باران.

 

تغافل، چه میزان؟

پیله نکردن، متمرکز نشدن روی خط ها، کاستی ها و ناراستی های دیگران، یکی دیگر از قواعد مهمی است که پایداری و استحکام معاشرت را تضمین می کند. پروانه باشید و گل ها و زیبایی های معاشران، دوستان و آشنایان را ببینید و بیایید و متمرکز شوید، تا زیبایی گل را در دل و دیده تزریق کنید.

توقع هر قدر بیشتر، معاشران کمتر، رنج و تنهایی و افسردگی بادوام تر. البته، توقع در صورتی که به جا باشد مطلوب است و ممدوح، مثلاً اگر به میهمانی یی دعوت می شوید باید توقع داشته باشید فضا و محیط مناسب شأن و شخصیت و مقام مذهبی و عقاید دینی شما باشد

مگس ها با عفونت ها و زخم ها مأنوسند، لذا بدرنگ و بدصدا و ناقل میکروبند. از همه داشته های چشم نواز و دلنواز بدیها و آلودگیهای را می یابند و همان ها را می پراکنند. هم ذهن و زندگی خود را خراش می دهند هم معاشران را از خود می دانند و می رنجانند.

توقع هر قدر بیشتر، معاشران کمتر، رنج و تنهایی و افسردگی بادوام تر. البته، توقع در صورتی که به جا باشد مطلوب است و ممدوح، مثلاً اگر به میهمانی یی دعوت می شوید باید توقع داشته باشید فضا و محیط مناسب شأن و شخصیت و مقام مذهبی و عقاید دینی شما باشد.

 

پذیرایی از شتر

در اکثر معاشرت ها و میهمانی ها به پذیرایی شکمی و مادی تاکید و توجه می شود. در حالیکه در رویکرد دینی معاشرت برای تغذیه فکری، عاطفی و معنوی است، نه پر کردن شکم از اغذیه ها و اشربه های رنگارنگ.

گفتگوهای خداپسندانه و روابط سالم و تعاملات توأم با رعایت شئونات اخلاقی و ایجاد فضایی آرام و شاد، محورها و مدارهای عمده ای است که در معاشرت می بایست مورد توجه جدی میزبان و میهمان باشد، چه خوب گفته عطار:

تن توست همچو اشتر                               که برد به کعبه دل

ز خری به حج نرفتی                               نه از آن که خر نداری

 

راهزنان و غارت گران و سرمایه سالاران بهتر و بیشتر می توانند سفره شکم را رنگین تر و سنگین تر کنند. سفره فکر و اندیشه را حاشیه ای تلقی نکنیم و اصل را سفره شکم ندانیم و نپنداریم تا معاشرت ها، صمیمی تر، صادقانه تر و پایدارتر باشند.

آدم خسیس طبق روایات و تجربیات، همواره در رنج و عذاب و تنهایی بسر می برد. در دنیا همچون گدایان زندگی می کند و در آخرت همچون سرمایه داران مورد سوال قرار می گیرد. خساست خوره و موریانه ی معاشرت است. دوستی و صمیمیت و ارتباط مؤثر را نابود می سازد- البته فراموش نکنیم خسیس ترین آدم ها کسانی هستند که حقوق شرعی خود را نمی پردازند

عذر و دعوت

عذر را به سرعت و صراحت و دعوت را با صداقت و صمیمیت بپذیرند. کینه ها و کدورت ها را همچون چرک دست و لباس در برکه زلال ایمان و اعتقادتان بشوئید. و سخنان مرده را همچون مردگان دفن کنید تا تعفن آنها معاشرت و دوستی هایتان را نیالاید.

 

آراستگی

آراستگی و پوشش

معطر، مرتب، آراسته و با پوششی متناسب با شأن و شئون دینی و سنی و صنفی داشته باشید.

لباس و ظاهر اولین سخنگوی ما در معاشرت هاست.

لباس و پوشش ما پرچم ملی و مذهبی و فرهنگی ماست. ما مسلمانیم و ایرانی. لذا ظاهرمان می بایست منطبق با عقایدمان نه امیالمان باشد.

همرنگ و هماهنگی ظاهر و باطن عین صداقت و بی ریایی در معاشرت هاست. تظاهر به سبک و سیاق بیگانگان ما را با معاشران و عزیزانمان بیگانه خواهد کرد. اگر بخاطر عزیزانمان گناه کنیم خدا و عزیزانمان را از دست خواهیم داد.

 

خوبی در برابر بدی

حیوانات اغلب چنین اند که در برابر خوبی ما خوبی و در برابر بدی ما بدی می کنند. مثلاً اگر گربه ای را مقداری خوراک بدهیم. با ما انس می گیرد و از کنارمان دور نمی شود و گاهی تبدیل به عنصری از عناصر داخل خانه می شود. اما اگر بدی کنیم قرابت را فراموش کرده و با سر و صورتمان چنگ می اندازد. کم نیستند آدمیانی که بر اساس همان الگو و مدل حیوانی به تعامل و معاشرت می پردازند گاهی تا سالیان متمادی در پی تلافی کردن و زهر پاشیدن به طرف مقابل خود که خطا و گناهی کرده برمی آیند در حالیکه در آموزه های دینی و قرآنی و زندگی انسانی. در برابر بدی هم با خوبی باید پاسخ داد. رسول گرامی اسلام به اصحاب خود فرمودند "آیا دوست دارید شما را به بهترین اخلاق در دنیا و آخرت راهنمایی کنم؟ عرض کردند: بله، ای رسول خدا، فرمود: با کسانی که با شما قطع رابطه نموده اند رابطه برقرار کنید و به کسانی که شما را محروم نموده اند بخشش کنید و آنانی را که به شما ستم روا داشته اند عفو و گذشت کنید" (بحارالانوار ج74/112)

امام صادق (علیه السلام) فرمود: مردی به محضر رسول خدا شرفیاب شد و عرض کرد: ای پیامبر خدا، خویشاوندی دارم که به آنان رسیدگی می نمایم ولی آنان به من اذیت، آزار، توهین و فحاشی کرده و از من دوری می نمایند، لذا تصمیم دارم از آنها دوری جسته و قطع ارتباط کنم. رسول خدا فرمود: در این صورت خداوند از همگی شما دوری و قطع رحمت خواهد نمود. عرض کرد پس چکار کنم؟ فرمود: به خویشاوندانی که به تو نمی بخشند عطا کن و با آنانکه با تو قطع رابطه نموده اند بپیوند و از افرادیکه به تو ستم می کرده اند گذشت نما، هرگاه به این گفته هایم عمل کنی خداوند تو را بر آنان غلبه و برتری خواهد داد و یاری ات می کند (اصول کافی جلد 2 ص 150)

 

خساست ممنوع

آدم خسیس طبق روایات و تجربیات، همواره در رنج و عذاب و تنهایی بسر می برد. در دنیا همچون گدایان زندگی می کند و در آخرت همچون سرمایه داران مورد سوال قرار می گیرد. خساست خوره و موریانه ی معاشرت است. دوستی و صمیمیت و ارتباط مؤثر را نابود می سازد- البته فراموش نکنیم خسیس ترین آدم ها کسانی هستند که حقوق شرعی خود را نمی پردازند.

رسول گرامی اسلام به اصحاب خود فرمودند "آیا دوست دارید شما را به بهترین اخلاق در دنیا و آخرت راهنمایی کنم؟ عرض کردند: بله، ای رسول خدا، فرمود: با کسانی که با شما قطع رابطه نموده اند رابطه برقرار کنید و به کسانی که شما را محروم نموده اند بخشش کنید و آنانی را که به شما ستم روا داشته اند عفو و گذشت کنید

پرستاری فکری

همانطور که اگر دوستان و خویشان بیمار شوند و به جسم آنان آسیبی برسد با آنان همدردی نموده و به عیادتشان می شتابیم گاهی در خانه و بیمارستان از آنان مراقبت می کنیم. اگر پول و وقت و امکانات بخواهند در اختیارشان قرار می دهیم. بیماران فکری و رفتاری و روانی و اخلاقی به مراتب قابل ترحم تر و نیازمندترند، لذا باید در این جا نیز موضع پرستاری به خود بگیریم و بعضاً رفتار و گفتار تند و آزاردهنده آنان را تحمل کنیم. و خود از عصبانیت، انتقام جویی و کینه ورزی که اینها نیز بیماریهای خطرناکی می باشند بدور باشیم. برای پاک کردن لباس آلوده باید آب پاک و وصل به کر باشیم تا هم خود آلوده نشویم هم آلودگیهای معاشران را پاک کنیم. بدیهی است گفتار و افعال حرام محدودیت هایی را در معاشرت ایجاد می کند اما منظور از مطلب مذکور، رفتار و گفتاری است که علیه ما باشد نه علیه مقدسات. تحمل مخالفت، محبت به موافق و دوری از منافق و معاند، رمز سلامت و استمرار معاشرت است.

 

خودنمایی قطع کننده پیوندها

خودنمایی و تظاهر به داشتن مال، مقام، یال و کوپال و زیبایی موانع عمده تداوم و سلامت معاشرت است از آنها به جدّ دوری کنید، بر عملکرد تواضع و فروتنی از عوامل تقویت کننده پیوندهاست. نشانه های تواضع فراوان است از جمله ی آنها: هم نشینی با فقرا، زود سلام کردن، پیوستن به آنانکه از ما گسسته اند، ساده پوشی، دوری از تکلف، تعریف و تحسین دیگران، بدرقه کردن.

در میان مظاهر و نمودهای تظاهر و خودنمایی، خودآرایی و آرایش و عدم رعایت پوشش اسلامی مخربترین آثار و عوارض را در معاشرت داشته و دارد .

احمد رزاقی

بخش اخلاق و عرفان اسلامی تبیان

مشاوره
مشاوره
اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین