سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
پس از ناكامی دیپلماتیك امریكا در حل چالش روابط با پاكستان، واشنگتن با قطع بخشی از كمك های مالی خود به اسلام آباد، به دیپلماسی دلار و فشار اقتصادی روی آورده است.
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

امریكا، پاكستان و دیپلماسی دلار


پس از ناكامی دیپلماتیك امریكا در حل چالش روابط با پاكستان، واشنگتن با قطع بخشی از كمك های مالی خود به اسلام آباد، به دیپلماسی دلار و فشار اقتصادی روی آورده است. 


 ایالات متحده بخشی از كمك های مالی خود به پاكستان را قطع كرد. در این تصمیم كه توسط شخص 'باراك اوباما' رییس جمهور امریكا، اتخاذ شد قرار است بخشی از كمك های 2 میلیارد دلاری امریكا، یعنی جلوی پرداخت 800 میلیون دلار به پاكستان گرفته شود. این تصمیم بیانگر نوعی چرخش در سیاست خارجی امریكا در قبال پاكستان و از طرفی نشان دهنده ناكارامدی دیپلماتیك مقامات كاخ سفید است زیرا واشنگتن تا كنون تلاش های زیادی را برای بهبود روابط با اسلام آباد پیگیری كرده است.

دلار-

* ریشه های دیپلماسی دلار

در باره ریشه های دیپلماسی دلار باید به چرایی كمك های مالی امریكا به پاكستان و همچنین دلایل اتخاذ این نوع از دیپلماسی توسط واشنگتن پرداخت. یكی از دلایل كمك مالی امریكا به پاكستان آن است كه این كشور در طبقه بندی دولت های ورشكسته (Fail states) قرار می گیرد. استدلال امریكا این است كه كمك به كشورهای ورشكسته باعث خاموشی آتش زیر خاكستر و مانع گسترش مشكلات كشورهای ورشكسته به سایر واحد های سیاسی خواهد بود. دلیل دوم كمك امریكا به پاكستان در اهمیت این كشور نهفته است. پاكستان واحدی است كه بازیگری آن در منطقه جنوب آسیا سبب شده این كشور خود را از بازیگر عادی به بازیگری كه به قرض و سپس خلق قدرت می پردازد تا توان خود را ارتقا دهد، تبدیل سازد. پاكستانی ها همواره در سازمان های بین المللی و هر نهادی كه پیامد های آن بازتاب بین المللی دارد، همانند یك نیروی متوازن كننده ای كه در جهت منافع خود عمل می كند، فعالیت كرده اند. با این شرایط امریكا همكاری با پاكستان را برای خود ضروری می داند. بنابراین دولت ورشكسته و اهمیت پاكستان سبب شده امریكا به پرداخت مالی به این كشور مبادرت كند.

آنچه را باعث استفاده امریكا از دیپلماسی دلار شد باید در تحولات چند ماه اخیر و حتی چند سال گذشته جست. در سال های اخیر حمله هواپیماهای بدون سرنشین امریكایی به بهانه تخریب نیروها و مواضع طالبان و كشته شدن مردم غیر نظامی، سبب بروز خشم مردم این كشور شد. رفت و آمد های مكرر دیپلمات های امریكایی به پاكستان به منظور توجیه این اقدام در كنار تداوم حملات هواپیماهای امریكایی به شمال پاكستان نتوانست نارضایتی مردم و مقامات این كشور را كاهش دهد.

ماهیت دیپلماسی دلار امریكا در قبال پاكستان را باید سیاستی تاكتیكی دانست

ماجرای 'ریموند دیویس' از كارمندان كنسولگری امریكا در پاكستان و كشته شدن دو غیر نظامی در این كشور به دست دیویس، جامعه پاكستان را ملتهب كرد. در این ماجرا نیز امریكا از قابلیت های دیپلماتیك خود برای فیصله ماجرا استفاده كرد. با مرگ 'اسامه بن لادن' در خاك پاكستان یعنی فردی كه امریكایی ها وی را عامل وقوع حادثه 11 سپتامبر 2001 و 10 سال جنگ در افغانستان می دانستند، پاكستان بحث تجاوز به تمامیت ارضی خود را علیه امریكا مطرح كرد در مقابل امریكایی ها به بین المللی سازی فشار علیه اسلام آباد پرداختند و بر ایده خود مبنی بر همكاری پاكستان با تروریسم مهر تایید زدند. با وقوع این حادثه كشاكش فشرده دیپلماتیك بین امریكا و پاكستان صورت گرفت كه در نهایت اسلام آباد با اخراج 25 مستشار نظامی امریكایی در پاكستان، اقدام جدی انجام داد. سفر 'جان كری' از اعضای سنای پاكستان، 'مارك گراسمن' نماینده ویژه اوباما در امور افغانستان و پاكستان، در كنار سفر سایر مقامات نظامی و اطلاعاتی امریكا به پاكستان از جمله 'هیلاری كلینتون' وزیر امور خارجه این كشور، در ششم خرداد 1390 نتوانست سردی روابط دو كشور را متعادل نماید. بنابراین امریكایی ها در اقدامی متفاوت با سایر سیاست های پیشین، از طریق كانال های اقتصادی با پاكستان وارد معامله و مقابله كم شدت شدند كه می توان از آن با عنوان 'دیپلماسی دلار' یاد كرد.

دلار-

** ماهیت دیپلماسی دلار

امریكایی ها كمك به پاكستان را همواره در قالب كمك های بشر دوستانه به دیگر بازیگران عرصه بین الملل نمایش می دادند، اما اقدام اخیر نشان داد كه برای امریكایی ها سیاست، قدرت و منافع همچنان بر كمك های بشر دوستانه غالب است. به عبارتی سیاست امریكایی است كه به كمك های بشر دوستانه این كشور خط می دهد. در حقیقت امریكا با این تصمیم بر گلوگاه حساس پاكستان فشار می آورد.

به هر حال ماهیت دیپلماسی دلار امریكا در قبال پاكستان را باید سیاستی تاكتیكی دانست. زیرا اول آن كه امریكا تنها بخشی از كمك های خود به پاكستان را قطع كرده است. تصمیم قاطع در این مورد نیازمند قطع كامل منابع مالی بود اما از آنجا كه امریكا به نقش و اهمیت پاكستان واقف است آبراهه ای را برای بهبود آینده روابط باز گذاشته است. در حقیقت امریكا با این اقدام می خواهد به سیاستمداران پاكستانی 'شوك اقتصادی'وارد كند. دلیل دوم تاكتیكی بودن اقدام امریكا آن است كه همواره بحث نیاز به پاكستان برای حل مشكل افغانستان مطرح بوده است و تقریبا تمام مقامات امریكایی در اظهارات خود صحت این امر را تایید كرده اند. سوم آن كه پاكستان توان تقویت ضربه های وارده به نیروهای امریكایی در افغانستان را دارد. فرماندهان نظامی امریكایی در افغانستان در صورتی كه از ناحیه پاكستان زیر فشار غیر مستقیم نظامی قرار گیرند این فشار را بر دولت امریكا منعكس و آن را مجبور به اتخاذ تصمیمی عاقلانه تر خواهند كرد.

استدلال امریكا این است كه كمك به كشورهای ورشكسته باعث خاموشی آتش زیر خاكستر و مانع گسترش مشكلات كشورهای ورشكسته به سایر واحد های سیاسی خواهد بود

هر چند مقامات پاكستانی واكنش خاصی از خود در قبال این تصمیم امریكا نشان نداده اند و به نوعی بی توجهی از كنار آن گذشته اند، اما به لحاظ اقتصادی و سیاسی باید منتظر اقدام پاكستانی ها بود. پاكستانی ها همواره سیاستمدارانی قوی بوده اند كه ابتكارات قابل توجهی از خود نشان داده اند. در مقابل، امریكا نیز دوباره به خاطر اهمیت پاكستان تغییر سیاست خواهد داد. نكته ای كه در ماهیت دیپلماسی دلار نهفته، این است كه بخش اعظمی از این سیاست ناشی از ویژگی های شخصی باراك اوباماست. وی بتازگی تصمیماتی اتخاذ كرده است كه در مقایسه با گذشته با تضاد روبرو است. همان طور كه اظهارات اوباما در مورد خروج نیروهای امریكایی از افغانستان با واكنش و اعتراض مقامات وزارت دفاع، نظامیان بازنشسته ارتش و نیز فرماندهان نیروهای امریكایی در افغانستان مواجه شد، به نظر می رسد این تصمیم نیز با همین سرنوشت روبرو خواهد شد. نزدیك شدن به انتخابات ریاست جمهوری در ایالات متحده، باراك اوباما را به اتخاذ تصمیماتی مجبور می كند كه هم برای جامعه داخلی خوراك مفیدی باشد و هم از شخص اوباما، چهره ای تواناتر و مصمم تر نشان دهد.

بخش سیاست تبیان


منبع :ایرنا

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین