سه شنبه 3 اسفند 1395 - 24 جمادي الاول 1438 - 21 فوريه 2017
وقتی وجود مبارك امام هشتم وارد سرزمین مرو شد، مسئله رسمی آن روز مسئله امامت و خلافت بود. پیروان اهل بیت می گفتند: امامت نصبی است، دیگران می گفتند: امامت انتخابی است. ...
بازدید :
زمان تقریبی مطالعه :

 تبیین مفهوم امامت ازدیدگاه امام رضا(ع) امامت انتصابی است نه انتخابی 

 «امام» پیشگام عقائد و اخلاق و اعمال امت است. هر عقیده ای از هر معتقدی مأموم اعتقاد امام است. هر خلقی از هر متخلقی مأموم اخلاق امام است. هر عملی از هر عاملی مأموم عمل امام است. این كه گفتند: اگر كسی اول وقت نماز بخواند، به امام زمان (علیه السلام) اقتدا كرده است، یعنی ولی عصر همواره اول وقت نماز می خواند. 

  

? ایمان با احیای سنن الهی كامل می شود

تبیین مفهوم امامت از دیدگاه امام رضا(ع)

«امام» پیشگام عقائد و اخلاق و اعمال امت است. هر عقیده ای از هر معتقدی مأموم اعتقاد امام است. هر خلقی از هر متخلقی مأموم اخلاق امام است. هر عملی از هر عاملی مأموم عمل امام است. این كه گفتند: اگر كسی اول وقت نماز بخواند، به امام زمان (علیه السلام) اقتدا كرده است، یعنی ولی عصر همواره اول وقت نماز می خواند. این شخصی كه اول وقت نمازگزاری كرد به امام خود اقتدا كرد. این تمثیل است، نه تعیین. هركسی عقیده خوبی داشت، اخلاق خوبی داشت، به امام خود اقتدا كرده است.

در جریان عدیله سفارش كرده اند كه عقائد مبرهن تان را به خدا امانت بسپارید تا هنگام مرگ خطر عدول پیش نیاید. «عدیله» آن است كه معاذالله كسی در حال خطر از حق به باطل عدول كند. فشار مرگ نه آنقدر سهل است كه قابل تصویر باشد! هیچ فشاری همانند فشار مرگ نیست. هیچ دردی بدتر از درد فراق نیست. و اگر تحمل پذیر بود انسان نمی مرد! چون تحمل ندارد روح بدن را رها می كند. در این سخت ترین حالت ممكن است خدای ناكرده انسان بیراهه برود و برای نجات از چنین درد و خطری از غیر خدا كمك طلب كند. این را می گویند: عدول از حق به باطل.

برای اینكه انسان گرفتار عدول از حق به باطل نشود، بلكه از باطل به حق عدول كند. گفتند: عقائد مبرهن، اعتقادات مستدل را فراهم كنید، به خدا امانت بسپارید تا در هنگام مرگ مشكل شما را حل كند. امام چنین خاصیتی دارد كه عقیده او، امامت اعتقادات ما را به عهده می گیرد. اخلاق او امام اخلاق ماست، اعمال او پیشوای اعمال ماست.

از بیانات نورانی امام رضا (ع) این است: وقتی ایمان مؤمن كامل می شود كه هم سنت الهی را، هم سنت رسول الله را، هم سنت ولی الله را در خود احیاء كند. ولایت یك ولی وقتی كامل می شود كه هم سنت خدا را، هم سنت رسول خدا را در خود احیاء كند. رسالت رسول وقتی كامل می شود كه سنت خدا را در خود احیاء كند. بعد از ذات اقدس الله در نشئه خلقت انبیایند، بعد جانشینان آنها، به ما گفتند: اولیای خدا امامان اند، انبیای الهی امامان اند، و اولین امام خود ذات اقدس الله است. امام یعنی «پیشوا». فرمود كاری را كه خدا انجام می دهد، الگوی كار شماست.

ایمان مؤمن وقتی كامل می شود كه ببیند خدا چكار می كند، او همان كارها را در نشئه امكان انجام بدهد. سنت الهی را در خود زنده كند. هر كمال ای كه خدا داراست به نحو غیرمتناهی، آن كمال را مؤمن در حد محدود خود فراهم بكند.

فرمود: مؤمن وقتی ایمان اش كامل می شود كه سنت خدا در او زنده باشد. این نمونه ای كه ذكر كرده است به عنوان كتمان سر، به عنوان تمثیل است، نه تعیین. منظور این نیست كه در بین سنن الهی فقط همین یك سنت را مؤمن داشته باشد، بلكه منظور آن است كه تخلقوا باخلاق الله . ببینید چه فضیلتی خدا برای خود ذكر می كند، همان فضائل را در حد محدود خود پیاده كنید. خدا برای خود اسمای حسنای فراوانی یاد كرده است كه لله الأسماء الحسنی ، شما هم مظهر اسمای حسنای خدا باشید. برای پیامبر اوصاف فراوانی ذكر كرد، شما هم دارای آن اوصاف باشید.

گفتند: برجسته ترین وصف ممتاز رسول اكرم همان نیل به مقام محمود است. در سوره اسرا فرمود: و من اللیل فتهجد به نافله لك عسی أن یبعثك ربك مقاماً محموداً . مقام محمود عبارت از آن است؛ انسان به جائی برسد كه از آن جا كمالات علمی و عملی به جامعه انسانی تنزل كند تا هم به جامعه انسانی متوجه به او باشد. مردم در برابر علم و عمل

حق شناس اند. ستایش كننده اند. حرف علمی و كار عادلانه ببینند، از او ثناگوئی می كنند و او را حمد می كنند.

? مركب؛ محبت، ره توشه؛ تقوا

اگر كسی به جائی رسید كه منشأ خدمات علمی و عملی شد، چنین شخصی محمود است. یعنی جامعه حمد او را به عهده می گیرند. خواه بشناسند، خواه نشناسند. خواه به زبان بیاورند، خواه به زبان نیاورند. این مقام محمود رسول گرامی به این معنا نیست كه آنها كه تو را می شناسند، حمدت می كنند! بلكه معنایش آن است: به جائی می رسی كه از تو خیر به جامعه انسانی می رسد، قهراً از آن سوی حمد و ثناء نصیب تو خواهد شد. مردم در برابر نعمت شاكراند، ولو ولی نعمت خود را نشناسند.

چنین كاری را خدا به پیغمبرش دستور داد، بعد به ما هم فرمود: نماز شب را زنده نگه بدارید تا به نوبه خود به مقام محمود بار یابید. از بیانات نورانی امام حسن عسكری(سلام الله علیه) این است كه: ان الوصول الی الله سفر لا یدرك الا بامتطاع اللیل. یعنی سفر از خلق به حق، این راه طولانی را با نماز شب انسان طی می كند. كسی به خدا می رسد كه سحرخیز باشد. تا انسان اهل سحر نباشد، ابن السبیل است، وامانده است، در بین راه مانده است. اگر كسی ابن السبیل شد باید از راه زكات او را تأمین كرد. و زكات جزء اوساخ است. چرا ما ابن السبیل باشیم كه از اوساخ نفسانی دیگران طرفی ببندیم؟

به ما گفتند: مركب داری، زادداری؛ سوارمركب بشوید، از آن ره توشه كمك بگیرید، این راه را طی كنید. مركب محبت خدا، زاد و ره توشه تقوای الهی. اگر كسی حبیب خدا بود، سوار مركب محبت می شود و از زاد و توشه تقوا طرفی می بندد و این راه الهی را طی می كند. دیگر ابن السبیل نیست، وامانده نیست. ان الوصول الی الله سفر لایدرك الا بامتطاع اللیل. «امتطاع» یعنی مطیه گیری. مطیه یعنی مركب.

پس مركب سالكان الهی نماز شب است كه این نماز شب برای رسول گرامی براق بود كه این براق خطا مد البصر با همان براق معراج رفت و به اندازه دید یك انسان مسیر پای این براق بود. حالا این براق از چه حقیقتی است، آن كاری به ما ندارد، ولی گام اش به اندازه دید یك انسان است. انسان همین كه چشم باز كرد، تا دورترین ستاره آسمان را می بیند. یك گام این براق به اندازه دید ماست. انسان كه چشم باز كرد، دورترین ستاره را می بیند. این براق همین كه گام برمی داشت، به همین اندازه راه را طی می كرد. همین براق زیر پای اهل نماز شب هست. تا آن اندازه ای كه همت توانای شب زنده دار بتواند طی كند.

پس مركب محبت است و ره توشه تقوا؛ همین انسان را در محدوده خواست خویش به مقام محمود می رساند. این كه وجود مبارك امام هشتم فرمود: وقتی ایمان كامل می شود كه انسان اخلاق پیغمبر داشته باشد، سنت پیغمبر داشته باشد؛ تنها منظور سنت همان مداراه الناس كه در این حدیث آمده نیست. اینها به عنوان تمثیل است، نه تعیین. بعد فرمود: سنت امام خود را باید داشته باشد.

? ولایت فقیه، وكالت مردم نیست

امام كسی است كه دسترس فكر احدی نیست. مؤمن هم باید به جایی برسد كه فكر دیگران او را آلوده نكند، دست آلوده دیگران هم او را آلوده نكند. مكتب آلوده دیگران هم او را آلوده نكند. این كه امام هشتم فرمود: وقتی ایمان مؤمن كامل می شود كه سنتی از امام خود داشته باشد، امام را و امامت را و سنت امامت را خود امام هشتم تشریح كرد.

مرحوم كلینی (رض) نقل كرد: وقتی وجود مبارك امام هشتم وارد سرزمین مرو شد، مسئله رسمی آن روز مسئله امامت و خلافت بود. پیروان اهل بیت می گفتند: امامت نصبی است، دیگران می گفتند: امامت انتخابی است. عده ای می گفتند: ما قائل به وكالت امام ایم، شیعیان می گفتند: ما قائل به ولایت امام ایم. عده ای بین وكالت و ولایت سرگردان بودند. عده ای می گفتند: رهبر را باید مردم انتخاب كنند، شیعیان می گفتند: رهبر را باید خدا تعیین كند.

وقتی وجود مبارك امام هشتم طبق نقل مرحوم كلینی سؤال كرد: مسئله رسمی خراسان امروز چیست، عرض كردند: امامت است و مردم فكر می كنند، یعنی عباسی ای ها فكر می كنند كه امامت انتخابی است، از سقیفه هم برمی آید كه امام تعیین كنند، وجود مبارك امام هشتم فرمود: اینها امامت را نشناخته اند تا امام را بشناسند! همانطوری كه الله را باید با الوهیت شناخت، نه با آیات آفاقی و انفسی، آنكه به آیات آفاقی و انفسی خدا را می شناسد، او در حد رب، در حد صانع و خالق خدا را می شناسد، نه در حد واجب بالذات. آنهائی هم كه امام را با معجزات می شناسند، در حقیقت امامت را نشناختند، فرمود: اعرفوا الله بالله، والرسول بالرساله، و اولی الأمر بالأمر بالمعروف. فرمود: امامت را اینها باید بشناسند تا امام را بشناسند. آنگاه خود امام را معرفی كرد؛ فرمود: الامام واحد دهره، لا یدانیه احد! فرمود: امام در تمام روزگار یك نفر است. خلیفه خدا در تمام عصرها یك نفر است. خلیفه خدا و امام كه از طرف خدا نصب می شود، تنها برای تمشیت امور مردم نیست كه مشكلات مردم را حل كند! امام كه خلیفه الله است، هم یحلل حلال الله، یحرم حرام الله، یقیموا حدود الله، یضب عن دین الله و یدعوا الی سبیل الله بالحكمه و الموعظه الحسنه و الحجه البالغه. این مشكلات علمی و عملی جامعه را هم حل می كند .

ادامه دارد...


منبع: روزنامه کیهان

بخش حریم رضوی

 

تلفن : 81200000
پست الکترونیک : public@tebyan.com
آدرس : بلوارکشاورز ، خیابان نادری ، نبش حجت دوست ، پلاک 12

ارتباط با ما

روابط عمومی

درباره ما

نقشه سایت

تعدادبازدیدکنندگان
افراد آنلاین