• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 5606
  • سه شنبه 22/7/1382
  • تاريخ :

استاندارد : مرغوبیت كالا یا حداقل كیفیت آن


مفهوم استاندارد از دیرباز در ایران شناخته شده بود و پیاده می شد. اوزان مشخص ( مانند من تبریز و انواع آن) مسكوكات اعم از نقره یا طلا كه باید با عیارمشخص و از پیش تعیین شده ضرب می شد، نمونه هایی از مفهوم استاندارد در گذشته های دور است. تولید انبوه و گوناگونی محصولات پس از انقلاب صنعتی نیاز به یك راه مطمئن برای سنجش كیفیت كالا و خدمات را الزامی كرد. اما امروز در پیام های بازرگانی سیما واژه های استاندارد و انواع ایزو شنیده می شود. تولید كنندگان برای تبلیغ كالای خود و ترغیب مصرف كننده از استاندارد ایزو 9000 سخن می گویند به جاست برای آشنایی بیشتر با این واژه به تاریخچه استاندارد ملی و  بین المللی نظری افكنیم.

اولین تشكیلات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران با تصویب قانون اوزان و مقیاس ها در سال 1304 شمسی مطرح شد. بعدها درسال 1331 به لحاظ ضرورت تعیین ویژگی ها و نظارت بركیفیت كالاهای صادراتی و وارداتی ایجاد یك تشكیلات رسمی مورد توجه قرار گرفته، هسته اولین تشكیلات سازمانی موسسه استاندارد وتحقیقات ایران به صورت اداره ایی در وزارت بازرگانی وقت شكل گرفت . در سال 1339 با تصویب قانون تاسیس استاندارد ایران این موسسه كار خود را در چهارچوب هدفها و مسئولیت های تعیین شده آغاز كرد ."

استاندارد در لغت به معنی نظم قاعده قانون و مفاهیمی از این قبیل است

اما معنی آن در ارتباط با موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران كه مسئولیت قانونی تهیه و تدوین استانداردهای ملی را عهده دار می باشد عبارت است از:تعیین و تدوین ویژگی های لازم در تولید یك فرآورده و انجام یك خدمت با تبادل نظر و توافق جمعی صاحبان حق و نفع با روشهایی مشخص شد.

امروزه استاندارد عرصه های گسترده و متنوعی را پوشش می دهد: استاندارد ویژگی های گوشت و مواد مصرفی و خوراكی، تا استاندارد صنایع خودروسازی، استاندارد زعفران و...

وظایف و اختیارات سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران در چهارچوب وظایف زیر خلاصه می شود:

1- تعیین و تدوین استاندارد های ملی( رسمی) به استثنا مواد دارویی .

2- تعیین ویژگی كالاها و مقایسه آن با استاندارهای مربوط ( به استثنای مواد دارویی).

3- اجرای سیستم بین المللی یكاها ( واحد های اندازه گیری ) و كالیبره كردن وسایل سنجش.

4- تایید صلاحیت شركتها و موسسات بازرسی كننده داخلی و خارجی و بازرسی كالا در مبدا و مسیر.

5- انگ گذاری و تعیین عیار فلزات گرانبها.

موسسه استاندارد در اجرای وظایف خود از آخرین پیشرفت های علمی، فنی و صنعتی بهره برده و نیازمندی های خاص كشور را مورد توجه قرار می دهد.

این سازمان در سال 1343 به عضویت سازمان بین المللی استانداردISO درآمد.

مدتی است كه استاندارد و مرغوبیت كالا با واژهISO مترادف شده است. آیاISO مخفف و یا علامت اختصاری است؟

ISO از كلمه یونانیISOS به معنای مساوی مشتق شده است و به واسطه رابطه منطقی " استاندارد" و " مساوی" سازمان بین المللی استاندارد در تمام كشورها ISOنامیده می شود.

ایزو یك سازمان غیر دولتی است و هیچ گونه ارتباطی با سازمان ملل متحد ندارد، اعضای این سازمان ( 120 كشور عضو) نمایندگان دولت ها نیستند. بلكه اعضای سازمان ها و موسسات استاندارد ملی هستند كه بر اساس رویه یك سازمان از هر كشور انتخاب می شوند.

سازمان استاندارد بین المللی هیچ گونه قدرتی برای اجرای اجباری استانداردهای تعیین شده توسط این سازمان در كشورهای عضو ندارد و استفاده از این استانداردها اختیاری است سازمان استاندارد ملی مختار است  كه بخش و یا تمامی استانداردهای این سازمان را در رابطه با بهداشت، ایمنی و محیط زیست به كار گیرند.

استانداردISO 9000یك استاندارد فرآیند است. یعنی به كنترل فرایند تولید توجه می كند وابداً كیفیت خود محصول را پوشش نمی دهد. این استاندارد اولین بار در سال 1978 تدوین شده ، پایه آن استاندارد كشورهای صنعتی بود. نخستین نسخه آن در سال 1994 پس از بررسی های فراوان به تصویب رسید.

اجرای استاندارهای ملی به نفع تمام مردم و اقتصاد كشور است و باعث افزایش صادرات و فروش داخلی و تامین ایمنی و بهداشت مصرف كنندگان و صرفه جویی در وقت و هزینه ها و در نتیجه موجب افزایش درآمد ملی و رفاه عمومی و كاهش قیمت ها می شود.

UserName