• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • يکشنبه 1395/07/25 ساعت 11:00
  • تاريخ :

دایره واژگان و گورستان تاریخ ادبیات

زبان فارسی، زبانی است با دایره واژگانی گسترده. این دایره بزرگ واژگانی رمز موفقیت زبان و ادبیات فارسی، به خصوص شعر است.

بخش ادبیات تبیان
 
دایره واژگان و گورستان تاریخ ادبیات

 

 زبان فارسی، زبانی است با دایره واژگانی گسترده. این دایره بزرگ واژگانی رمز موفقیت زبان و ادبیات فارسی، به خصوص شعر است. در گذشته های دور، کاتبان در نامه های اداری و غیر اداری، هنر خود را پیاده کرده و هر نامه را به صورت متنی ادبی در می آوردند. نمونه های این نامه ها در ادبیات ما بسیارند. درست نوشتن و درست گفتن، هنری است ویژه که هر کسی توانایی هنرنمایی در این عرصه را ندارد. بسیاری از بزرگان تاریخ ادبیات، از گذشته تا عصر حاضر از این هنر بهره مند بودند. حتی در دوران مشروطیت که اصطلاحات عامیانه وارد نثر و نظم فارسی شد، شاعران و نویسندگانی نام شان بر سر زبان ها افتاد و مطرح شدند که تسلط بر زبان فارسی داشته و از دانش واژگان خوبی بهره مند بودند. در دوران پس از قاجار هم این توانایی در بین نویسندگان و شاعران وجود داشت. آنانی که در عرصه مطبوعات قلم می زدند نیز دایره واژگانی شان گسترده بود، یکی از این بزرگان مرحوم علی اکبر دهخدا با نام مستعار "دخو" بود که لغت نامه دهخدا را جمع آوری کرد.

اکثر مطبوعاتی ها، به خصوص آنانی که سرمقاله و یادداشت نویس بودند، برای بهتر و زیباتر نوشتن از واژه های زیادی در مطالب خویش استفاده می کردند. هنوز هم معدود نویسندگان با تجربه ای که در عرصه مطبوعات مشغول به کار هستند دارای این توانایی هستند. متاسفانه اکثر خبرنگاران تازه نفس و جوان از دانش واژگانی بسیار محدودی برخوردار هستند که در نوشته های آنان کاملا هویداست. این مشکل بزرگی است که نسل جدید با زبان و ادبیات فارسی، به خصوص دنیای واژه ها آشنایی بسیار کمی دارند. روزنامه نگار و حتی خبرنگار، باید نوشته هایش از تنوع برخوردار بوده و از حداکثر واژه ها استفاده کند. استفاده از کلمات تکراری کیفیت مطالب را بسیار پایین آورده و ملال آور می کنند. نسل جدید نویسندگان، چه در عرصه کتاب و چه مطبوعات، از دانش واژگان بسیار محدودی برخوردارند که این مهم به نوشته های آنان آسیب زیادی زده و آنها را تکراری و ملال آور کرده. متاسفانه دانشجویان رشته های زبان و ادبیات فارسی و روزنامه نگاری نیز که در این چند سال اخیر فارغ التحصیل شده اند همین مشکل را دارند. آیا ایراد به استادان بر می گردد یا تنبلی نسل جدید؟ هر چه باشد باعث تضعیف زبان فارسی شده و می شود.

امروزه کمتر کسی به خود زحمت می دهد تا نگاهی به آثار ادبیات فارسی در زمان های گذشته بیاندازد. تا نسل جدید در دریای ادبیات فارسی غوص نکند، مروارید واژگان را نمی تواند به کف آورد. واژگان جواهراتی هستند که نوشته ها را می آرایند. باید ساده و زیبانویسی سرلوحه کار همه نویسندگان و حتی مردم قرار گیرد. ساده و زیبانویسی به این معنی نیست که نوشته ها را پر کنیم از کلمات تکراری و ملال آور. هنر ساده و زیبانویسی، یعنی استفاده بهینه از تعداد زیاد واژگان در نوشته ها تا آنها را خواندنی کرده و از افتادن به دام تکرار نجات دهد. اگر نسل جدید دانش واژگانی خود را گسترش ندهند، نه تنها خودشان توان زیبا نوشتن را از دست خواهند داد، بلکه ناخواسته به زبان غنی فارسی نیز آسیب می رسانند. استادان دانشگاه و صاحبان رسانه باید دانشجویان و خبرنگاران را وادار کنند تا در مطالب شان از واژه های بیشتر و بهتری استفاده کنند. نویسندگان نسل جدید و آنانی که می خواهند وارد این عرصه شوند نیز باید تلاش بیشتری به خرج دهند و بر سواد ادبی و واژگانی خود بی افزایند. دایره واژگان ادب فارسی دارد هر روز محدودتر و تنگ تر می شود. این زنگ خطری است که باید آن را شنیده و به خویش آمد.

اگر دیر بجنبیم، واژه های ناب فارسی یکی یکی به کلمه های مرده تبدیل شده و در گورستان تاریخ ادبیات دفن خواهند شد.


منبع: هنرآنلاین - سید علیرضا اورنگ

UserName