• تعداد بازديد :
  • دوشنبه 1394/03/25
  • تاريخ :

یک آزمایش سرگرم کنندگی علمی

شاید شما کلمه ی "اینترسی" را شنیده اید، اما آیا مفهوم آن را نیز می دانید؟

ما ساده ترین تعریف را در این مورد داریم:

اینرسی مقاومتی است، که اجسام در مقابل تغییر حرکت از خود نشان می دهند.

مثلاً اگر بخواهیم جسمی را، که ساکن است، به حرکت در می آوریم، در مقابل حرکت ایستادگی می کند، و به راه نمی افتد، مگر اینکه نیروی بیشتری را به کار بریم. همین طور اگر یک جسم در حال حرکت است، وقتی ما می خواهیم آن را متوقف کنیم، به حرکت خود ادامه می دهد، مگر اینکه نیروی متناسب با حرم جسم متحرکت به کار بریم، و مانع حرکت آن شویم.

به عبارت ساده تر اگر جسمی ساکن است، همواره می خواهد سکون خود را حفظ کند، و اگر متحرک است، می خواهد به حرکت مستقیم الخط یکنواخت خود ادامه دهد. اگر می خواهید ضمن یک تجربه ی علمی "اینرسی" را بررسی کنید...

 

یک باریکه ی کاغذی به طول 40 و عرض 6 سانتی متر ببرید، و یک انتهای آن را در دهانه ی یک لیوان قرار دهید.
آن گاه یک سکه ی دو تومانی روی کاغذ در لبه ی لیوان طوری بگذارید، که سکه دارای تعادل پایدار باشد، یعنی به داخل یا خارج لیوان سقوط نکند. و حالا با دست چپ از انتهای دیگر کاغذ بگیرید، و آن را تقریباً به حالت افقی نگه دارید، و با دست راست یک خط کش چوبی به طول تقریبی 40 سانتی متر بردارید، و مطابق شکل، آن را به وسط نوار کاغذی فرو آورید، و ضربه ی محکمی بر آن بزنید.

 کاغذ از زیر سکه بیرو کشیده می شود، اما با کمال شگفتی می بینید، که سکه در لبه ی لیوان ساکن می ماند. در آزمایش های بعدی شما می توانید دو و سه و چهار و ... سکه روی هم قرار دهید، و آزمایش را جالب تر سازید.

یک آزمایش سرگرم کنندگی علمی

اما دوباره یادآوری می کنیم، که اولاً باید لبه ی لیوان انتخابی شما کمی پهن باشد، ثانیاً ضربه را باید خیلی سریع و محکم بزنید، تا نتیجه بگیرید.

یک آزمایش سرگرم کنندگی علمی

چرا چنین می شود؟ دلیلش این است، که ابتدا سکه در لبه ی لیوان ساکن است، و در اصطلاح علمی "اینترسی سکون" دارد، و می خواهد توقف خود را حفظ کند، هر چند که کاغذ زیر آن حرکت می کند. همین!

 

بخش پژوهش های دانش آموزی تبیان

 

UserName