• مشکی
  • سفید
  • سبز
  • آبی
  • قرمز
  • نارنجی
  • بنفش
  • طلایی
  • تعداد بازديد :
  • 3065
  • پنج شنبه 1391/6/2
  • تاريخ :

نگاهی به صنعت گوشت چرخ‌کرده ماهی


گوشت چرخ‌کرده ماهی که شاید اسمش را هم نشنیده باشید، پس از بستنی و پفک ماهی، جزو فرآورده‌هایی است که حدود 2 سال است در ایران تولید و در خیلی از فروشگاه‌های زنجیره‌ای به خصوص در شهرهای بزرگ و مجاور دریا به فروش می‌رسد...


گوشت ماهی

 

متأسفانه اطلاع‌رسانی ضعیفی که در مورد این محصول مغذی و کم‌هزینه صورت گرفته، باعث شده ما آشنایی چندانی با آن‌ها پیدا نکنیم و هنوز هم آن را در سبد غذایی خانواده‌مان جا نداده باشیم. به همین منظور گفت‌وگویی با دکتر عباسعلی مطلبی، متخصص بهداشت مواد غذایی و رییس موسسه تحقیقات شیلات ایران در این مورد انجام شده که مشروح آن را در ادامه می‌خوانید.

 

روند تولید گوشت چرخ‌کرده ماهی به چه صورت است؟

گوشت چرخ‌کرده ماهی را به دو روش، تهیه می‌کنند:

روش اول، دریافت ماهی و آماده‌سازی: در این روش، ابتدا کیفیت ماهی مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و پس از تایید کیفیت، شسته می‌شود. سپس سر ماهی را قطع می‌کنند، کل شکم تخلیه می‌شود و در نهایت شسته می‌شود. ماهی مصرفی برای تهیه گوشت چرخ‌کرده باید تازه و دارای ویژگی‌های مورد نظر برای تولید محصول باشد.

روش دوم، جداسازی گوشت ماهی: در این روش هم بعد از شستشوی کامل، ماهی در دستگاه جداکننده گوشت یا استخوان‌گیر قرار می‌گیرد. بازدهی عملیات استخوان‌گیر با کیفیت ماهی، قطر سوراخ‌های استوانه دستگاه و فشاری که روی ماهی وارد می‌شود، ارتباط مستقیمی دارد. در این مرحله جداسازی کامل استخوان از یک سو و کنترل درجه کنترل (حفظ برودت) از سوی دیگر باید مورد توجه قرار بگیرد.

 

تفاوت گوشت چرخ‌کرده ماهی با خمیر ماهی چیست؟

خمیر ماهی به گوشت چرخ‌کرده پالایش‌ شده‌ای گفته می‌شود که با انواع افزودنی‌های طبیعی مانند ادویه‌ها، طعم‌دهنده‌ها و... مخلوط شده است، اما گوشت چرخ‌کرده ماهی همان گوشت چرخ شده خالص بدون استخوان و پوست و فلس و پالایش شده است که هیچ‌گونه مواد افزودنی اضافه به آن زده نمی‌شود.

 

هدف از تولید گوشت چرخ‌کرده ماهی چیست؟

گوشت چرخ‌کرده ماهی به عنوان ماده اولیه برای تولید انواع فرآورده‌های غذایی مانند برگر، فینگر، سوسیس و... در اشل صنعتی تهیه شده است. ضمن اینکه این محصول جایگزین مناسبی برای گوشت قرمز و مرغ در انواع غذاهای خانگی است و می‌تواند ارزش تغذیه‌ای فوق‌العاده خوب ماهی را برای خانواده‌ها به همراه داشته باشد.

 

آیا برای تولید گوشت چرخ‌کرده ماهی از پوست و استخوان ماهی‌ها هم استفاده می‌شود؟

در تولید گوشت چرخ‌کرده با استفاده از دستگاه دیبولر تمام پوست، استخوان و فلس ماهی حذف می‌شود و تنها گوشت خالص ماهی به صورت چرخ شده (نه به صورت فیله) تولید می‌شود. با این حساب خانواده‌ها می‌توانند بدون داشتن هیچ‌گونه دغدغه نسبت به وجود آلودگی یا فلس و پوست در این محصول از آن برای تهیه انواع غذاها استفاده کنند.

هرگونه تغییر رنگ یا بوی نامطبوع در این محصول می‌تواند نشان‌دهنده شرایط بد نگهداری باشد و از مصرف این نوع گوشت‌های ماهی چرخ‌کرده باید خودداری کرد

آیا درست است که برخی افراد ادعا می‌کنند از ماهی‌هایی با کیفیت پایین برای تهیه گوشت چرخ ‌کرده ماهی استفاده می‌شود؟

نه، برای تولید گوشت چرخ‌کرده ماهی می‌توان از ماهی‌های ریز اندام، صید صنعتی و صید سنتی با ارزش اقتصادی پایین ولی با ارزش غذایی یکسان با سایر ماهی‌ها استفاده کرد ولی ماهی‌های مورد استفاده برای این منظور باید از کیفیت بسیار بالایی برخوردار باشند تا بافت گوشت چرخ شده ماهی ظاهر نامناسبی نداشته و عطر و طعم بدی پیدا نکند.

 

به طور کلی از کدام ماهی‌ها بیشتر برای تهیه گوشت چرخ‌کرده ماهی استفاده می‌شود؟

از ماهی‌هایی مانند کیلکا، ساردین، کپور، ماهیان پرورشی و ماهی‌هایی با راندمان گوشت بالا می‌توان در تهیه گوشت چرخ‌کرده استفاده کرد.

 

آیا در حال حاضر گوشت چرخ‌کرده ماهی در کشورمان به تولید انبوه رسیده است؟

بله. بد نیست بدانید هم‌اکنون در برخی از شرکت‌های تولید فرآورده‌های دریایی به عنوان ماده اولیه تولید ثانویه برخی از محصولات غذایی دیگر کارخانه‌ها از گوشت چرخ‌کرده ماهی استفاده می‌شود. ضمن اینکه این محصول با عنوان گوشت چرخ شده ماهی هم مستقیماً در بازار مصرف عرضه می‌شود و مستقیماً قابل خریداری است.

 

در حال حاضر این محصول در چه مکان‌هایی و با چه قیمتی توزیع می‌شود؟

شما می‌توانید گوشت چرخ‌کرده ماهی را به سادگی از فروشگاه‌های زنجیره‌ای که با قیمت هر کیلو تقریباً 10 هزار تومان توزیع می‌شود، تهیه کنید. شاید همین قیمت مناسب گوشت چرخ‌کرده ماهی بتواند فرهنگ مصرف ماهی و آبزیان را بین خانواده‌های ایرانی افزایش دهد.

 

شرایط نگهداری و مدت زمان ماندگاری گوشت چرخ‌کرده ماهی به چه صورت است؟

گوشت چرخ‌کرده ماهی باید به صورت منجمد در دمای منفی 18 درجه سانتی‌گراد نگهداری شود و حداکثر به مدت 6 ماه قابل نگهداری است.

 

با توجه به اینکه ما نمی‌توانیم سلامت این محصول را از روی ظاهر آن تشخیص دهیم، پس چگونه می‌توان از سلامت گوشت چرخ‌کرده ماهی مطمئن شد؟

از آنجایی که برای تولید گوشت چرخ‌کرده ماهی از ماهی به عنوان ماده اولیه به صورت تازه استفاده می‌شود و محصول‌های نهایی هم همواره مورد سنجش انواع آزمایش‌های کیفی قرار می‌گیرند، بنابراین می‌توان به طور کلی نسبت به سلامت این محصول اطمینان کامل داشت، اما به خاطر داشته باشید هرگونه تغییر رنگ یا بوی نامطبوع در این محصول می‌تواند نشان‌دهنده شرایط بد نگهداری باشد و از مصرف این نوع گوشت‌های ماهی چرخ‌کرده باید خودداری کرد. ضمن اینکه هنگام خرید این محصول غذایی باید به تاریخ تولید آن هم توجه داشته باشید تا سالم‌ترین محصول را با خود به منزل ببرید.

از ماهی‌هایی مانند کیلکا، ساردین، کپور، ماهیان پرورشی و ماهی‌هایی با راندمان گوشت بالا می‌توان در تهیه گوشت چرخ‌کرده استفاده کرد

از بحث گوشت چرخ‌کرده ماهی که بگذریم آیا آماری از سرانه مصرف ماهی یا محصولات ثانویه آن مانند همین گوشت چرخ شده در کشورمان وجود دارد؟

با توجه به اینکه تولید صنعتی گوشت چرخ‌کرده ماهی از 2 سال پیش در ایران شروع شده و هنوز هم در تمام استان‌ها به صورت فراگیر درنیامده است، بنابراین سرانه مصرف چندان بالایی ندارد. البته متأسفانه تا به حال اطلاع‌رسانی خوبی هم در مورد این محصول صورت نگرفته است و مردم آشنایی چندانی با آن نداشته‌اند. به طور کلی خوشبختانه در مورد میزان مصرف ماهی و تمام فرآورده‌های آن در کشور با یک رشد خوب در چند سال اخیر مواجه بوده‌ایم، به طوری که سرانه مصرف ماهی در ایران به 7 کیلوگرم هم رسیده است.

 

کدامیک از استان‌های کشورمان رکورددار مصرف ماهی هستند؟

معمولاً استان‌هایی که در مجاورت دریا قرار دارند، جزو پرمصرف‌ترین استان‌ها از نظر مصرف ماهی هستند. بین استان‌های شمالی کشور به ترتیب گیلان، مازندران، گلستان و در بین استان‌های جنوبی هم به ترتیب بوشهر، هرمزگان و خوزستان به دلیل بهره‌مندی از بیشترین صیدهای دریایی و تمرکز سایت‌های آبزی‌پروری که باعث دسترسی بیشتر آن‌ها به انواع ماهی و سایر آبزیان می‌شود، رکورددار مصرف آبزیان در کشور هستند.

بخش تغذیه و آشپزی تبیان


منبع: سلامتیران - ندا احمدلو

 

مطالب مرتبط:

مایعات حاصل از رفع انجماد گوشت را دور نریزید

نکاتی درباره‌ی تردی و سفتی گوشت‌ها

گوشت چرخ‌ کرده آماده از قصابی نخرید

مدت ماندگاری گوشت ها در فریزر

نکاتی در رابطه با مصرف گوشت

اگر در خصوص این موضوع سوالی داشتید، به مشاوره تبیان مراجعه نمایید .
ماهی نخوردن، ممنوع!

ماهی نخوردن، ممنوع!

فواید مصرف غذاهای دریایی بر کسی پوشیده نیست و توصیه ی پزشکان به خوردن ماهی ....
انواع ماهی های خوراکی ما

انواع ماهی های خوراکی ما

ماهي‌هاي شمال ماهي آزاد: مرغوب‌ترين ماهي جهان به حساب مي‌آيد. دوكي شكل و كشيده است. فيله‌ماهي آزاد را به صورت دودي هم مصرف مي‌كنند...
راه كارهایی جهت ترویج مصرف ماهی و  آبزیان در جامعه

راه كارهایی جهت ترویج مصرف ماهی و...

باورهای غلط یكی از عوامل مهم خود داری برخی اشخاص از مصرف ماهی است. عوامل دیگری كه در این مورد مؤثراست، تحمل نكردن بوی ماهی است. بعضی از افراد بوی ماهی را دوست ندارند...
UserName