• تعداد بازديد :
  • يکشنبه 1389/11/17
  • تاريخ :

تونس، مصر، اردن...؟


البته در روزهاي اخير يك خواست ديگر نيز به خواسته هاي شهروندان اضافه شده و آن انحلال پارلمان اين كشور است. پارلمان اردن پس از حدود يك سال تعطيلي، در حالي شكل گرفت كه احزاب مخالف دولت از جمله اسلام گرايان آن را تحريم كرده بودند.

«سعيد ذياب»: آنچه مسلم است اين است كه شهروندان اردني به هيچ وجه به سيستم اداره كشور اعتقادي ندارند و بر همين اساس خواستار تغيير مديريت و نيز تغيير در ساختار اداره كشور شده اند.


اردن

در پي بروز تحولات اخير در تونس و مصر، کشور اردن نيز اوضاع ناآرامي را سپري مي کند. در طي اين سه هفته گذشته شهرهاي مختلف اردن شاهد اعتصابات و اعتراضات زيادي نسبت به وضعيت معيشتي و اوضاع سياسي و اقتصادي اين كشور بوده است که هر روز به شدت آن افزوده مي شود. اين اعتراضات در ابتدا كاملا خود جوش بوده ولي رفته رفته احزاب مخالف دولت اردن از جمله اسلام گرايان و چپ گرايان و نيز اتحاديه هاي صنفي وارد عمل شدند و به اين اعتراضات سروسامان دادند تا اينکه هفته گذشته گروه هاي مخالف اسلامي و مردمي اردن براي نخستين بار در نقاط مختلف اين كشور دست به تظاهراتي يكپارچه زدند. شهروندان و احزاب اردني معتقدند كه «سمير رفاعي» نخست وزير اين کشور با سياست هاي غلط و ناكارآمد خود ضربه زيادي به كشور وارد كرده و سبب افزايش فقر، بيكاري، تورم، فساد و بسياري ناهنجاري‏هاي ديگر در كشور شده است. از همين رو، شهروندان و احزاب اردني در اعتراضات خود خواستار بركناري دولت رفاعي و نيز تشكيل حكومتي مردمي شدند. شهروندان اردني همچنين ضمن تاييد اعتراضات مردمي در ديگر كشورهاي عربي، خواستار بازخواست مسئولان تشكيلات خودگردان فلسطين شدند. لغو پيمان سازش اردن با رژيم صهيونيستي (موسوم به وادي عربه) و نيز لغو تمامي روابط با اين رژيم جنايتكار از ديگر خواسته هاي معترضان اين كشور بوده است. مردم کشور تونس همچنين خواستار تغيير قانون اساسي از جمله امكان انتخاب نخست وزير توسط شهروندان و يا فراكسيون اكثريت مجلس شدند. بر اساس قانون اساسي اردن كه در سال 1952 به تصويب رسيده، عزل و نصب نخست وزير از اختيارات پادشاه است.

البته در روزهاي اخير يك خواست ديگر نيز به خواسته هاي شهروندان اضافه شده و آن انحلال پارلمان اين كشور است. پارلمان اردن پس از حدود يك سال تعطيلي، در حالي شكل گرفت كه احزاب مخالف دولت از جمله اسلام گرايان آن را تحريم كرده بودند. خواست شهروندان اردني مبني بر لزوم انحلال پارلمان پس از آن مطرح شد كه اسلام گرايان اين كشور اسنادي را مبني بر بروز تقلب در انتخابات ارائه كردند. شهروندان اردني معتقدند كه پارلمان كنوني بيش از آنكه نماينده ملت باشد نماينده دولت است و از همين رو ادامه كار آن بي فايده است.

اقدامات عبدالله دوم نتوانست شهروندان معترض را راضي كند و روند اعتراضات مردمي و حزبي در اردن تا جايي ادامه پيدا کرده که سمير رفاعي نخست وزير اين كشور در روز چهارشنبه 13بهمن ماه از منصب خود استعفا داد

«سعيد ذياب» دبيركل حزب مردمي و سخنگوي كميته عالي احزاب معارض دولت اردن گفته است: آنچه مسلم است اين است كه شهروندان اردني به هيچ وجه به سيستم اداره كشور اعتقادي ندارند و بر همين اساس خواستار تغيير مديريت و نيز تغيير در ساختار اداره كشور شده اند. وي افزود: فقر، بيكاري و توزيع ناعادلانه ثروت در كشور در سال هاي اخير به شدت افزايش يافته و اين مساله نه تنها شهروندان را نگران كرده بلكه باعث بروز نگراني در مورد ادامه ثبات و امنيت كشور نيز شده است. منظور از تغييري كه ملت اردن خواستار آن است تغيير اسامي و چهره ها نيست بلكه تغيير رويكردها و نحوه اداره كشور است.

«عبدالله دوم» پادشاه اردن كه با توجه به حوادث تونس، بيم به خطر افتادن جايگاه خود را دارد، در تلاش است از يك سو شهروندان را راضي كند و از سوي ديگر ضمن افزايش محبوبيت خود، جايگاهش را در مسند پادشاهي تثبيت نمايد به همين خاطر اقدام به افزايش حقوق كارمندان و نظاميان، كاهش ماليات فرآورده‎هاي نفتي به ميزان شش درصد، اختصاص يارانه به كالاهاي اساسي و استخدام اردني ها به ويژه در مناطق فقير كرده است تا شايد مردم را به طور موقت راضي كند. اين درحالي است كه ناظران و تحليلگران اردني معتقدند كه اين سياست دولت باعث فشار بر بودجه جاري اردن و در نهايت بحران اقتصادي و اجتماعي گسترده تري در اين كشور خواهد شد. از ديگر اقداماتي كه پادشاه اردن طي روزهاي اخير جهت حفظ مقبوليت خود انجام داده، ديدار و رايزني با نمايندگان گروه ها و احزاب سياسي است. وي با برگزاري سلسله ديدارهايي با مسئولان كنوني و سابق كشور و نيز ديدار با فعالان سياسي، اعضاي اتحاديه هاي صنفي و برخي شخصيت هاي اسلام گرا سعي دارد از ريز مشكلات شهروندان و راه هاي رسيدگي به آن ‏ها مطلع گردد. پادشاه اردن همچنين با انجام ديدارهاي سرزده از برخي مناطق و خانواده هاي نيازمند، در تلاش است تا از نزديك با مشكلات شهروندان آشنا شود و بر محبوبيت خود نيز بيافزايد.

عبدالله دوم پادشاه اردن

اقدامات عبدالله دوم نتوانست شهروندان معترض را راضي كند و روند اعتراضات مردمي و حزبي در اردن تا جايي ادامه پيدا کرده که سمير رفاعي نخست وزير اين كشور در روز چهارشنبه 13بهمن ماه از منصب خود استعفا داد. البته بر هيچ يك از شهروندان اردني و كارشناسان پوشيده نيست كه استعفاي نخست وزير در اردن يك سنت است و در حقيقت به منظور حفظ آبرو و وجهه نخست وزير و شخص پادشاه مي باشد؛ زيرا بازيگردان اين صحنه شخص پادشاه است.

نخست وزير جديد اردن كيست؟

هنگامي كه در پايان سال 2009 ميلادي و پس از استعفاي «نادر ذهبي»، عبدالله دوم پادشاه اردن دوست صميمي خود سمير رفاعي  را به عنوان نخست وزير جديد انتخاب كرد، بسياري از شهروندان و احزاب اردن از اين انتخاب ابراز نارضايتي كردند. پس از گذشت تقريبا 14 ماه از روي كار آمدن سمير رفاعي درپي عملكرد ضعيف وي در زمينه اقتصادي و معيشتي، اعتراضات شهروندان و احزاب اردني بيشتر شد و پس از شعله ور شدن آتش اعراضات مردمي در تونس، اعتراضات شهروندان اردني نيز به اوج خود رسيد. شاه اردن نيز كه جايگاه خود را متزلزل مي ديد، ار بيم دچار شدن به سرنوشت «بن علي» و «مبارك»، دوست قديمي خود را از كار بركنار كرد و «معروف بخيت» نخست وزير اسبق اين كشور را به عنوان جانشين وي معرفي كرد.

معروف بخيت در سال 1947 در اردن به دنيا آمد. در دوران جواني به نيروهاي مسلح اين كشور پيوست. در حين خدمت در نيروهاي مسلح اردن وارد دانشگاه اردن شد و در رشته علوم سياسي فارغ التحصيل شد. سپس به ايالات متحده سفر كرد و در رشته مديريت، كارشناسي ارشد گرفت. پس از اخد اين مدرك عازم انگلستان شد تا در مقطع دكتري همين رشته در دانشگاه لندن فارغ التحصيل شود. پس از بازگشت به اردن، عهده دار مناصب مختلفي شد كه مهم ترين آنها نخست وزيري اردن به مدت دو سال بود. وي پيش از اين، مسئوليت هاي ديگري را نيز از جمله رياست دفتر پادشاه، فرمانده نيروي زميني اردن، فرمانده نيروهاي امنيتي اردن، سفير اردن در تركيه، سفير اردن در تل آبيب بر عهده داشته است، پس از بازنشستگي نيز به عنوان مشاور رئيس اداره اطلاعات اردن منصوب شد.

معروف بخيت لكه سياه ديگري را نيز در كارنامه خود دارد و آن مبارزه با جريان هاي اسلام گراي اردن است؛ به گونه اي كه تنش ميان دولت و اسلام گرايان اردن در دوران نخست وزيري وي به بالاترين سطح در تاريخ اين كشور رسيد

اما آنچه كه باعث انزجار هرچه بيشتر شهروندان و احزاب اردني از وي مي شود اين است كه او در جريان امضاي پيمان سازش اردن و رژيم صهيونيستي در سال 1994 ميلادي (موسوم به وادي عربه) نقش بسزايي ايفا كرد و عضو هيئت مذاكره كننده اردني در اين پيمان بود. از ديگر نكات منفي كارنامه سياسي وي اين است كه شهروندان اردني او را مزدور آمريكا و رژيم صهيونيستي و در حقيقت نماينده واشنگتن و تل آويو مي‌دانند. همچنين در دوران نخست وزيري پيشين وي ميزان فساد در اين كشور بسيار افزايش پيدا كرد. در دوران نخست وزيري وي در فاصله سال‏هاي 2002 تا 2005، بخيت با آزاد سازي قيمت سوخت، سبب افزايش شديد تورم و ناعدالتي در كشور شد. معروف بخيت لكه سياه ديگري را نيز در كارنامه خود دارد و آن مبارزه با جريان هاي اسلام گراي اردن است؛ به گونه اي كه تنش ميان دولت و اسلام گرايان اردن در دوران نخست وزيري وي به بالاترين سطح در تاريخ اين كشور رسيد. او در آن دوران بسياري از مراكز اسلامي را بست و مانع از فعاليت اسلام گرايان شد. وي همچنين متهم است در سال 2007 زماني كه مسئوليت برگزاري انتخابات پارلماني اردن را برعهده داشته، تقلب گسترده اي در انتخابات به منظور عدم پيروزي اسلامگرايان و راهيابي آنان به پارلمان صورت داد. فساد مالي يكي ديگر از نكات منفي كارنامه نخست وزير جديد اردن است.

به هرحال، به نظر مي رسد عبدالله دوم پادشاه اردن با انتخاب وي به عنوان نخست وزير جديد، اشتباه بزرگي را مرتكب شده و از يك طرف با آوردن فردي نظامي و سپردن مسئوليت دولت به وي، و از طرف ديگر شخصي كه با كارنامه سياه خود مورد انزجار و تنفر شهروندان است، زمينه را براي انقلابي ديگر در يكي از كشورهاي عربي فراهم خواهد كرد.


پريسا چيذري

بخش سياست

منابع:

• خبرگزاري فارس

• خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)

مسابقه ...

امتياز این سوال :
UserName